Ujitja dhe plehërimi duhet të përshtaten me ritmin real të rritjes së bimës, jo me një orar të pandryshueshëm. Furça e shisheve me aromë limoni e vlerëson lagështinë e qëndrueshme gjatë sezonit aktiv, por nuk toleron rrënjë të mbajtura në ujë. Ushqimi mineral ndikon drejtpërdrejt në dendësinë e kurorës, intensitetin e ngjyrës dhe formimin e luleve. Rezultatet më të mira arrihen kur vëzhgohet substrati, moti dhe reagimi i vetë bimës.
Përcaktimi i nevojës për ujë
Nevoja për ujë ndryshon sipas temperaturës, dritës, madhësisë së vazos dhe fazës së zhvillimit. Në ditë të nxehta dhe me erë, substrati mund të thahet shumë më shpejt. Një bimë me kurorë të madhe humbet më shumë ujë përmes gjetheve sesa një fidan i vogël. Për këtë arsye, intervalet e ujitjes nuk mund të jenë të njëjta gjatë gjithë vitit.
Kontrolli me gisht është një mënyrë e thjeshtë për të vlerësuar shtresën e sipërme. Në vazo më të thella, një shkop druri mund të tregojë nëse lagështia vazhdon më poshtë. Pesha e vazos është gjithashtu një tregues i dobishëm kur fitohet përvojë. Një enë e thatë është dukshëm më e lehtë se një enë e ujitur mirë.
Gjethet pak të varura mund të tregojnë etje, por ky sinjal nuk duhet interpretuar pa kontrolluar tokën. Të njëjtat simptoma mund të shfaqen kur rrënjët janë dëmtuar nga uji i tepërt. Në tokë të lagur, shtimi i ujit e përkeqëson gjendjen. Gjithmonë duhet përcaktuar shkaku para ndërhyrjes.
Rrënjët e reja kanë nevojë për një mjedis më të qëndrueshëm se rrënjët e një shkurreje të pjekur. Pas mbjelljes, toka kontrollohet shpesh dhe nuk lejohet të thahet plotësisht. Me kalimin e kohës, intervalet mund të zgjaten gradualisht. Kjo nxit rrënjët të eksplorojnë një vëllim më të madh toke.
Më shumë artikuj mbi këtë temë
Teknikat e ujitjes
Uji duhet dhënë ngadalë dhe në mënyrë të njëtrajtshme mbi sipërfaqen e substratit. Rrjedha e fortë mund të krijojë kanale ku uji kalon pa lagur pjesën tjetër të tokës. Ujitja vazhdon derisa uji të dalë nga fundi i vazos. Kjo tregon se e gjithë masa rrënjore ka marrë lagështi.
Ujitjet e vogla dhe të shpeshta lagen vetëm shtresat e sipërme. Kjo i mban rrënjët pranë sipërfaqes, ku janë më të ekspozuara ndaj nxehtësisë dhe tharjes. Një ujitje e thellë, e ndjekur nga një periudhë e kontrolluar tharjeje, krijon rrënjë më të forta. Përjashtim bëjnë fidanët shumë të vegjël, të cilët kanë pak rezervë uji.
Në kopsht, ujitja me pika është efikase kur emetuesit vendosen në zonën aktive të rrënjëve. Sistemi duhet kontrolluar rregullisht, sepse një pikues i bllokuar mund të lërë bimën pa ujë. Sasia nuk vlerësohet vetëm nga koha e funksionimit, por edhe nga lagështia reale e tokës. Pas reshjeve të bollshme, programi automatik duhet pezulluar.
Mulçi organik ndihmon në kufizimin e avullimit dhe në stabilizimin e temperaturës së tokës. Ai vendoset në një shtresë të moderuar, pa prekur drejtpërdrejt bazën e trungut. Materiali i grumbulluar rreth qafës së rrënjës mban lagështi të tepërt dhe favorizon kalbjen. Mulçi duhet rinovuar kur fillon të shpërbëhet dhe të humbasë strukturën.
Më shumë artikuj mbi këtë temë
Cilësia e ujit dhe kripërat
Uji me shumë gëlqere mund të rrisë gradualisht alkalinitetin e substratit. Në këto kushte, hekuri bëhet më pak i disponueshëm edhe kur është i pranishëm në tokë. Gjethet e reja mund të zverdhen ndërsa nervaturat mbeten të dukshme. Përdorimi i ujit të shiut është një zgjidhje e thjeshtë kur ai mblidhet në mënyrë të pastër.
Uji shumë i ftohtë mund të shkaktojë stres te rrënjët e një bime të mbajtur në ambient të ngrohtë. Është më mirë që uji të ketë temperaturë të afërt me atë të mjedisit. Kjo është veçanërisht e rëndësishme gjatë dimërimit në hapësira të mbrojtura. Uji nuk duhet lënë gjatë në enë të hapura ku mund të ndotet.
Kripërat nga plehrat grumbullohen më shpejt në vazo sesa në tokën e kopshtit. Skajet e djegura të gjetheve mund të jenë një shenjë e përqendrimit të lartë. Një herë pas here, substrati mund të shpëlahet me një sasi më të madhe uji të butë. Gjatë shpëlarjes, kullimi duhet të jetë i lirë dhe pjata poshtë vazos të zbrazet.
Kur cilësia e ujit është e dobët, ndryshimi i substratit bëhet më i rëndësishëm. Një përzierje e vjetër dhe e ngjeshur mban më shumë kripëra dhe ajroset më pak. Rimbjellja periodike rikthen strukturën dhe përmirëson marrjen e elementeve ushqyese. Rrënjët kontrollohen në të njëjtën kohë për dëmtime ose kalbje.
Plehërimi gjatë rritjes dhe lulëzimit
Në fillim të pranverës, bima ka nevojë për azot për të formuar gjethe dhe lastarë të rinj. Plehu duhet të përmbajë edhe fosfor, kalium dhe mikroelemente në raporte të balancuara. Një formulë e plotë është më e sigurt se përdorimi i një elementi të vetëm. Ushqimi fillon vetëm pasi bima ka rifilluar qartë rritjen.
Para dhe gjatë formimit të sytheve, kaliumi luan rol të rëndësishëm në qëndrueshmërinë e indeve dhe cilësinë e luleve. Fosfori mbështet metabolizmin energjetik dhe zhvillimin e rrënjëve. Teprica e fosforit, megjithatë, mund të pengojë marrjen e disa mikroelementeve. Plehërimi duhet të mbetet i matur dhe i lidhur me gjendjen e bimës.
Plehrat e lëngshme mund të jepen në doza më të ulëta, por në intervale të rregullta. Kjo metodë lejon kontroll më të mirë te bimët në vazo. Plehrat me çlirim të ngadaltë ofrojnë ushqim për disa muaj, në varësi të temperaturës dhe lagështisë. Në mot shumë të nxehtë, çlirimi mund të jetë më i shpejtë se sa pritet.
Gjatë lulëzimit, toka nuk duhet të thahet plotësisht menjëherë pas plehërimit. Rrënjët kanë nevojë për lagështi që të thithin jonet ushqyese. Megjithatë, plehu nuk kompenson një sistem rrënjor të dëmtuar nga uji i tepërt. Fillimisht korrigjohet ujitja dhe vetëm më pas rishikohet programi ushqyes.
Gabimet e zakonshme dhe korrigjimi i tyre
Një gabim i shpeshtë është plehërimi i një bime që po vyshket nga rrënjët e kalbura. Kripërat shtesë rrisin stresin dhe mund të përshpejtojnë dëmtimin. Bima hiqet nga vazoja, rrënjët kontrollohen dhe pjesët e kalbura pastrohen. Vetëm pas formimit të rritjes së re rifillon ushqimi me një dozë të ulët.
Ujitja sipas kalendarit pa kontrolluar tokën është një tjetër shkak i zakonshëm problemesh. Dy vazo të vendosura pranë njëra-tjetrës mund të thahen me ritme të ndryshme. Madhësia e kurorës, struktura e substratit dhe gjendja e rrënjëve ndikojnë në konsum. Çdo bimë duhet vlerësuar veçmas.
Plehërimi me dozë të lartë në fund të verës mund të prodhojë lastarë të butë. Këta lastarë nuk piqen para temperaturave të ulëta dhe dëmtohen lehtë. Nga fundi i sezonit, azoti zvogëlohet dhe ushqimi ndërpritet gradualisht. Bima hyn kështu në dimër me inde më të forta.
Mungesa e lulëzimit nuk do të thotë gjithmonë mungesë plehu. Shkaku mund të jetë drita e pamjaftueshme, krasitja në kohë të gabuar ose dimërimi tepër i ngrohtë. Shtimi i vazhdueshëm i ushqimit pa përcaktuar arsyen mund të krijojë një kurorë të madhe pa lule. Diagnoza e plotë është gjithmonë më e vlefshme se një ndërhyrje e nxituar.