Dimërimi i gazanias dhe ruajtja e saj deri në pranverë

Gazania nuk i përballon mirë ngricat e forta, por ekzemplarët e shëndetshëm mund të ruhen gjatë dimrit në një ambient të freskët dhe të ndritshëm. Suksesi varet nga përgatitja në kohë, kontrolli i lagështisë dhe shmangia e temperaturave tepër të larta. Një bimë e futur brenda shumë vonë mund të ketë pësuar dëmtime të padukshme në rrënjë dhe në qafën e saj. Për këtë arsye, masat e dimërimit duhen nisur para ngricës së parë të qëndrueshme.

Përgatitja para ftohjes

Në fund të verës, bimët që do të ruhen zgjidhen sipas shëndetit dhe fuqisë së tyre. Ekzemplarët me sëmundje, kalbëzim ose dëmtues të rëndë nuk janë kandidatë të mirë për dimërim. Bimët e forta dhe kompakte kanë më shumë rezerva për të përballuar periudhën e pushimit. Plehërimi me azot ndalet disa javë para zhvendosjes.

Gazaniat e mbjella në tokë nxirren me një topth sa më të plotë rrënjor. Puna kryhet në tokë lehtësisht të lagësht, sepse dheu shumë i thatë shpërbëhet, ndërsa ai i ngopur dëmton rrënjët. Bima vendoset në një vazo vetëm pak më të madhe se masa rrënjore. Hapësira e tepërt e mbushur me substrat të lagësht rrit rrezikun e kalbëzimit.

Para futjes brenda, lulet e vyshkura dhe gjethet e dëmtuara hiqen. Tufa mund të shkurtohet lehtë për të reduktuar avullimin dhe për ta bërë më të lehtë vendosjen. Krasitja shumë e fortë në këtë fazë nuk është gjithmonë e nevojshme. Bima duhet të ruajë mjaft gjethe të shëndetshme për fotosintezë.

Kontrolli për dëmtues është i detyrueshëm, sidomos në pjesën e poshtme të gjetheve. Afidet, mizat e bardha dhe marimangat shumohen shpejt në ambiente të mbyllura. Bima mund të mbahet përkohësisht e izoluar dhe të vëzhgohet për disa ditë. Futja e një ekzemplari të infektuar mund të rrezikojë të gjitha bimët e tjera të dimëruara.

Temperatura dhe ndriçimi gjatë dimrit

Temperatura ideale e dimërimit është e freskët, zakonisht rreth 5 deri në 12 gradë Celsius. Në këto kushte, rritja ngadalësohet dhe bima konsumon më pak energji. Një ambient shumë i ngrohtë nxit lastarë të gjatë dhe të dobët. Nëse drita është e pamjaftueshme, këta lastarë zverdhen dhe bëhen të ndjeshëm ndaj dëmtuesve.

Drita duhet të jetë sa më e fortë, edhe kur temperatura mbahet e ulët. Një dritare me orientim jugor, një verandë e mbyllur ose një serë pa ngrica janë vende të përshtatshme. Bima nuk duhet vendosur në një bodrum të errët. Gazania ruan gjethe aktive dhe ka nevojë për dritë gjatë gjithë periudhës.

Gjethet nuk duhet të prekin xhamin shumë të ftohtë gjatë netëve me ngricë. Ajri pranë xhamit mund të jetë disa gradë më i ftohtë se pjesa tjetër e dhomës. Vazoja gjithashtu mbrohet nga dyshemeja e akullt me një shtresë izoluese. Megjithatë, ajo nuk vendoset pranë radiatorëve ose burimeve të drejtpërdrejta të nxehtësisë.

Ajrosja e ambientit është e rëndësishme në ditët e buta. Ajri i ndenjur dhe lagështia e lartë favorizojnë mykun gri dhe njollat kërpudhore. Dritarja hapet për pak kohë pa ekspozuar bimën ndaj rrymave të ftohta ekstreme. Gjethet duhet të mbeten të thata dhe të kenë hapësirë rreth tyre.

Ujitja dhe kujdesi në periudhën e pushimit

Gjatë dimrit, gazania ujitet shumë më rrallë se në verë. Substrati lihet të thahet në pjesën më të madhe para se të jepet sërish ujë. Qëllimi është të parandalohet tharja e plotë dhe jo të ruhet lagështi e vazhdueshme. Sa më e ulët të jetë temperatura, aq më ngadalë thahet toka.

Ujitja kryhet me një sasi të moderuar dhe uji i tepërt lihet të largohet. Pjata poshtë vazos zbrazet menjëherë. Uji i mbetur rreth rrënjëve në ambient të ftohtë është shkaku më i zakonshëm i humbjes së bimës. Gjethet e varura duhet të vlerësohen së bashku me lagështinë e tokës para se të ujiten.

Plehërimi zakonisht ndërpritet gjatë muajve të ftohtë. Bima nuk mund t’i përdorë siç duhet lëndët ushqyese kur rritja është e ngadaltë. Kripërat e plehut mund të grumbullohen dhe të dëmtojnë rrënjët. Ushqimi rifillon vetëm kur shfaqen rritje të reja të shëndetshme në pranverë.

Gjethet e zverdhura dhe pjesët e kalbura hiqen sapo shfaqen. Kontrolli i rregullt ndihmon në dallimin e hershëm të dëmtuesve. Nëse vërehen insekte, bima izolohet dhe trajtohet para përhapjes së tyre. Pastërtia e ambientit dhe distanca ndërmjet vazove e bëjnë dimërimin më të sigurt.

Rikthimi në rritje gjatë pranverës

Në fund të dimrit, bima fillon të reagojë ndaj zgjatjes së ditës. Mund të shfaqen gjethe të reja në qendër, edhe nëse temperatura mbetet e freskët. Në këtë fazë, ujitja rritet shumë gradualisht. Një shtim i papritur i ujit mund të dëmtojë rrënjët ende joaktive.

Krasitja pranverore largon lastarët e zgjatur, gjethet e thara dhe pjesët e dobësuara. Prerja bëhet mbi ind të shëndetshëm dhe me mjete të pastra. Nëse substrati është i vjetër ose i ngjeshur, bima mund të transplantohet. Vazoja e re duhet të jetë vetëm pak më e madhe dhe me kullim të mirë.

Plehërimi i parë jepet me dozë të ulët pasi rritja e re është bërë e dukshme. Një ushqim i lehtë është më i sigurt se një dozë e plotë pas muajve të pushimit. Bima vendoset në dritë gjithnjë e më të fortë. Ekspozimi i menjëhershëm ndaj diellit intensiv mund të shkaktojë djegie.

Para nxjerrjes së përhershme jashtë, gazania përshtatet gradualisht për një ose dy javë. Fillimisht qëndron disa orë në një vend të mbrojtur dhe kthehet brenda gjatë natës. Koha jashtë dhe intensiteti i diellit rriten çdo ditë. Mbjellja përfundimtare bëhet vetëm pasi të ketë kaluar rreziku i ngricave.