Προστασία της ελάτης του Κολοράντο κατά τον χειμώνα

Η ελάτη του Κολοράντο αντέχει σε χαμηλές θερμοκρασίες, όταν είναι υγιής, σωστά εγκατεστημένη και έχει προλάβει να σκληραγωγηθεί πριν από τον χειμώνα. Οι μεγαλύτεροι κίνδυνοι δεν προέρχονται πάντοτε από τον παγετό, αλλά από την αφυδάτωση, τον χειμερινό άνεμο, το βαρύ χιόνι και τις απότομες μεταβολές της θερμοκρασίας. Τα νεαρά δέντρα χρειάζονται περισσότερη προστασία επειδή διαθέτουν μικρότερο ριζικό σύστημα και λεπτότερο φλοιό. Η σωστή προετοιμασία ξεκινά από τα τέλη του καλοκαιριού και όχι μετά την πρώτη παγωνιά.

Η όψιμη αζωτούχος λίπανση πρέπει να αποφεύγεται, επειδή παρατείνει την παραγωγή τρυφερών βλαστών. Αυτοί οι ιστοί δεν προλαβαίνουν να ωριμάσουν και παθαίνουν ευκολότερα ζημιές από τις πρώτες χαμηλές θερμοκρασίες. Η νέα ανάπτυξη πρέπει να ολοκληρώνεται σταδιακά καθώς πλησιάζει το φθινόπωρο. Η φυσική σκλήρυνση αυξάνει την αντοχή των βελονών και των οφθαλμών.

Η υγρασία του εδάφους παραμένει σημαντική ακόμη και όταν η ανάπτυξη έχει σταματήσει. Οι αειθαλείς βελόνες συνεχίζουν να χάνουν μικρές ποσότητες νερού σε ηλιόλουστες και ανεμώδεις ημέρες. Αν οι ρίζες βρίσκονται σε ξηρό ή παγωμένο έδαφος, δεν μπορούν να αναπληρώσουν αυτές τις απώλειες. Η χειμερινή αφυδάτωση εμφανίζεται συχνά ως καφέτιασμα την άνοιξη.

Η προστασία πρέπει να είναι ήπια και να μην παγιδεύει υπερβολική υγρασία γύρω από την κόμη. Τα αεροστεγή πλαστικά καλύμματα προκαλούν υπερθέρμανση στον ήλιο και περιορίζουν τον αερισμό. Τα διαπνέοντα υλικά ή ένα κατάλληλο ανεμοφράγμα είναι ασφαλέστερα. Η κάλυψη δεν πρέπει να πιέζει ή να λυγίζει τα κλαδιά.

Προετοιμασία πριν από τους παγετούς

Στις αρχές του φθινοπώρου μειώνονται σταδιακά οι επεμβάσεις που διεγείρουν νέα βλάστηση. Δεν πραγματοποιούνται ισχυρά κλαδέματα ούτε εφαρμόζονται υψηλές δόσεις αζώτου. Το δέντρο πρέπει να κατευθύνει την ενέργειά του στην ωρίμανση των ιστών και στην αποθήκευση αποθεμάτων. Η υπερβολική διέγερση καθυστερεί αυτή τη φυσιολογική διαδικασία.

Πριν παγώσει το έδαφος πραγματοποιείται βαθύ πότισμα, εφόσον το φθινόπωρο ήταν ξηρό. Το νερό εφαρμόζεται σε ευρεία περιοχή κάτω από την κόμη και όχι μόνο γύρω από τον κορμό. Το έδαφος πρέπει να υγρανθεί χωρίς να παραμείνει κορεσμένο. Σε βαριά εδάφη λαμβάνεται ιδιαίτερη προσοχή ώστε να μη δημιουργηθούν λιμνάζοντα νερά.

Η εδαφοκάλυψη ανανεώνεται ώστε να περιορίζει τις απότομες μεταβολές της θερμοκρασίας του εδάφους. Ένα ομοιόμορφο στρώμα προστατεύει τις επιφανειακές ρίζες και επιβραδύνει την απώλεια υγρασίας. Το υλικό διατηρείται μακριά από τη βάση του κορμού. Η συσσώρευση γύρω από τον φλοιό μπορεί να προκαλέσει σήψη και να προσφέρει καταφύγιο σε τρωκτικά.

Τα στηρίγματα των νεαρών δέντρων ελέγχονται πριν από τους δυνατούς χειμερινούς ανέμους. Οι δεσμοί δεν πρέπει να έχουν σφίξει πάνω στον κορμό ούτε να τρίβουν τον φλοιό. Το δέντρο χρειάζεται μικρή ελευθερία κίνησης για να αναπτύσσει αντοχή. Τα υπερβολικά χαλαρά στηρίγματα, ωστόσο, μπορεί να προκαλέσουν επαναλαμβανόμενες κρούσεις.

Προστασία από άνεμο και χειμερινό ήλιο

Ο ψυχρός και ξηρός άνεμος αφαιρεί υγρασία από τις βελόνες και αυξάνει τον κίνδυνο εγκαύματος. Τα συμπτώματα εμφανίζονται συχνά στην πλευρά που δέχεται τον επικρατούντα άνεμο. Οι νεαρές φυτεύσεις σε ανοιχτούς χώρους είναι περισσότερο ευάλωτες. Ένα προσωρινό ανεμοφράγμα μειώνει σημαντικά την απώλεια νερού.

Το ανεμοφράγμα τοποθετείται σε μικρή απόσταση από την κόμη και δεν τυλίγεται σφιχτά γύρω από το δέντρο. Με αυτόν τον τρόπο περιορίζεται η ταχύτητα του αέρα χωρίς να παγιδεύεται υγρασία. Η κατασκευή πρέπει να είναι αρκετά σταθερή ώστε να αντέχει στις ριπές. Η νότια πλευρά μπορεί να παραμένει περισσότερο ανοιχτή όταν δεν υπάρχει κίνδυνος έντονου χειμερινού ήλιου.

Ο χειμερινός ήλιος θερμαίνει τις βελόνες και αυξάνει τη διαπνοή, παρότι οι ρίζες μπορεί να βρίσκονται σε παγωμένο έδαφος. Η απότομη πτώση της θερμοκρασίας μετά τη δύση προκαλεί επιπλέον στρες στους ιστούς. Τα νεαρά δέντρα μπορεί να χρειαστούν ελαφριά σκίαση στη νότια και νοτιοδυτική πλευρά. Το υλικό πρέπει να είναι ανοιχτόχρωμο και διαπνέον.

Τα αντιδιαπνευστικά προϊόντα δεν αποτελούν υποκατάστατο της σωστής ενυδάτωσης. Η αποτελεσματικότητά τους εξαρτάται από τις καιρικές συνθήκες, το προϊόν και τον χρόνο εφαρμογής. Λανθασμένη χρήση μπορεί να επηρεάσει την ανταλλαγή αερίων ή να προκαλέσει φυτοτοξικότητα. Η εφαρμογή τους χρειάζεται να ακολουθεί αυστηρά τις οδηγίες του σκευάσματος.

Διαχείριση χιονιού και πάγου

Το ελαφρύ χιόνι λειτουργεί συχνά ως μονωτικό στρώμα και δεν χρειάζεται να απομακρύνεται. Το βαρύ, υγρό χιόνι όμως μπορεί να ανοίξει την κόμη και να σπάσει πλάγιους κλάδους. Οι νεαρές στενές μορφές είναι ιδιαίτερα ευάλωτες όταν τα κλαδιά τους συγκρατούν μεγάλες μάζες χιονιού. Η παρακολούθηση πρέπει να γίνεται μετά από κάθε έντονη χιονόπτωση.

Η απομάκρυνση ξεκινά από τα χαμηλότερα κλαδιά και γίνεται με απαλές κινήσεις προς τα πάνω. Το χτύπημα από πάνω πιέζει επιπλέον το χιόνι προς το εσωτερικό της κόμης. Τα παγωμένα κλαδιά δεν λυγίζονται ούτε τινάζονται. Είναι ασφαλέστερο να αφεθεί ο πάγος να λιώσει φυσικά.

Σε περιοχές με συχνές βαριές χιονοπτώσεις, τα νεαρά δέντρα μπορούν να δεθούν χαλαρά πριν από τον χειμώνα. Χρησιμοποιείται μαλακό υλικό που δεν κόβει τον φλοιό και δεν συμπιέζει τις βελόνες. Η δέση διατηρεί τα κλαδιά κοντά στον κεντρικό άξονα χωρίς να αλλοιώνει μόνιμα τη μορφή. Αφαιρείται μόλις περάσει ο κίνδυνος.

Τα σπασμένα κλαδιά καθαρίζονται με σωστή τομή όταν οι συνθήκες είναι ασφαλείς. Οι μικρές ρωγμές δεν στερεώνονται πάντοτε αποτελεσματικά, ιδιαίτερα όταν έχει αποκοπεί μεγάλο μέρος του ξύλου. Αν καταστραφεί η κορυφή, επιλέγεται ένας υγιής πλάγιος βλαστός για να διαμορφωθεί ως νέος οδηγός. Η έγκαιρη διόρθωση βοηθά να διατηρηθεί η κωνική μορφή.

Έλεγχος ζημιών την άνοιξη

Οι χειμερινές ζημιές δεν πρέπει να αξιολογούνται βιαστικά αμέσως μετά τον τελευταίο παγετό. Ορισμένες βελόνες φαίνονται καφέ, ενώ οι οφθαλμοί και ο βλαστός παραμένουν ζωντανοί. Η έναρξη της νέας ανάπτυξης δείχνει ποια τμήματα μπορούν να ανακάμψουν. Το πρόωρο κλάδεμα μπορεί να αφαιρέσει ζωντανό ξύλο.

Ο έλεγχος γίνεται με ελαφρύ ξύσιμο της επιφάνειας σε μικρό σημείο του βλαστού. Ζωντανός ιστός κάτω από τον φλοιό έχει συνήθως πράσινη ή ανοιχτόχρωμη όψη. Ξηρός και καφέ ιστός υποδηλώνει νέκρωση. Η δοκιμή εφαρμόζεται προσεκτικά ώστε να μη δημιουργούνται περιττές πληγές.

Οι νεκροί βλαστοί αφαιρούνται μέχρι υγιές πλάγιο κλαδί ή μέχρι το κολάρο τους. Τα κοψίματα δεν γίνονται μέσα στο παλιό γυμνό ξύλο χωρίς λόγο, επειδή η αναβλάστηση είναι περιορισμένη. Μετά το κλάδεμα παρακολουθείται η ισορροπία της κόμης. Οι μεγάλες διορθώσεις κατανέμονται σε περισσότερες περιόδους όταν είναι δυνατόν.

Την άνοιξη αποκαθίσταται σταδιακά το κανονικό πρόγραμμα άρδευσης, ανάλογα με τις βροχές. Δεν εφαρμόζεται ισχυρή λίπανση σε δέντρο που έχει υποστεί σοβαρή χειμερινή ζημιά. Οι κατεστραμμένες ρίζες και βελόνες χρειάζονται χρόνο για να επανέλθουν σε ισορροπία. Η ήπια φροντίδα και η σταθερή υγρασία υποστηρίζουν ασφαλέστερα την ανάκαμψη.