Sëmundjet dhe dëmtuesit e barbarozës me aromë limoni

Barbaroza me aromë limoni është përgjithësisht e qëndrueshme, por mund të dobësohet nga lagështia e tepërt, ajrosja e dobët dhe kujdesi i çekuilibruar. Shumë probleme fillojnë në mënyrë të padukshme në rrënjë ose në pjesën e poshtme të gjetheve. Kontrolli i rregullt ndihmon në dallimin e hershëm të dëmtuesve dhe kufizon përhapjen e tyre. Parandalimi përmes higjienës, ujitjes së saktë dhe vendosjes së përshtatshme është zakonisht më efektiv sesa trajtimi i një infektimi të avancuar.

Kalbja e rrënjëve dhe e kërcellit

Kalbja e rrënjëve lidhet më shpesh me substratin e ngopur me ujë. Rrënjët humbasin oksigjenin, dobësohen dhe sulmohen nga mikroorganizmat patogjenë. Bima mund të vyshket edhe pse dheu është i lagësht. Gjethet zverdhen, ndërsa baza e kërcellit mund të bëhet e butë dhe e errët.

Për të kontrolluar gjendjen, bima hiqet me kujdes nga vazoja. Rrënjët e shëndetshme janë të forta dhe me ngjyrë të çelët, ndërsa ato të kalbura janë të buta dhe me erë të pakëndshme. Pjesët e dëmtuara priten me një mjet të dezinfektuar. Masa e mbetur mbillet në substrat të freskët dhe shumë të ajrosur.

Pas rimbjelljes, ujitja duhet të jetë e kufizuar. Bima vendoset në dritë të shpërndarë dhe temperaturë të qëndrueshme. Plehërimi ndalohet derisa të shfaqet rritje e re. Rikuperimi varet nga sasia e rrënjëve të shëndetshme që kanë mbetur.

Parandalimi kërkon vazo me vrima të hapura dhe substrat që nuk ngjeshet. Uji i mbetur në pjatë duhet hequr gjithmonë. Në mot të freskët, intervalet mes ujitjeve duhet të zgjaten. Një bllokim i vetëm i kullimit mund të krijojë problem serioz brenda një kohe të shkurtër.

Sëmundjet e gjetheve

Njollat kërpudhore shfaqen si zona kafe, gri ose të zeza në sipërfaqen e gjetheve. Ato favorizohen nga lagështia e lartë dhe qarkullimi i dobët i ajrit. Gjethet e prekura mund të zverdhen dhe të bien. Sporet përhapen lehtë nga piklat e ujit dhe mjetet e ndotura.

Gjethet e sëmura duhet të hiqen menjëherë dhe të largohen nga zona e kultivimit. Ato nuk duhet të lihen mbi substrat, sepse mund të vazhdojnë të prodhojnë spore. Kurora mund të rrallohet lehtë për të përmirësuar ajrosjen. Ujitja duhet drejtuar vetëm në bazën e bimës.

Myku gri mund të shfaqet mbi inde të dëmtuara, lule të vyshkura ose gjethe të lagura. Fillimisht krijohen zona të buta, më pas një shtresë gri me pluhur. Pjesët e infektuara duhet të priten deri në ind të shëndetshëm. Lagështia e ambientit duhet ulur dhe ajrosja duhet përmirësuar.

Ndryshku mund të krijojë pika të verdha në pjesën e sipërme dhe masa me ngjyrë ndryshku poshtë gjetheve. Infeksioni përhapet shpejt kur bimët janë të vendosura shumë afër. Ekzemplari i prekur duhet izoluar nga bimët e tjera. Higjiena dhe largimi i materialit të infektuar janë hapa themelorë për kontrollin.

Afidet dhe mizat e bardha

Afidet grumbullohen zakonisht në majat e reja, sytha dhe pjesët e buta të kërcellit. Ato thithin lëngjet dhe shkaktojnë deformim të gjetheve. Sipërfaqja mund të bëhet ngjitëse nga sekrecionet e tyre. Mbi këtë shtresë mund të zhvillohet një myk i zi që pengon fotosintezën.

Një infektim i vogël mund të hiqet me një rrymë të butë uji ose me fshirje të kujdesshme. Pjesët shumë të mbuluara mund të priten. Trajtimi duhet të përsëritet sepse jo të gjithë individët hiqen në ndërhyrjen e parë. Kontrolli i majave të reja duhet të vazhdojë për disa javë.

Mizat e bardha fluturojnë nga pjesa e poshtme e gjetheve kur bima preket. Larvat e tyre qëndrojnë të ngjitura dhe ushqehen me lëngjet bimore. Gjethet zverdhen, dobësohen dhe mund të bien para kohe. Infektimi përhapet shpejt në ambiente të ngrohta dhe të mbyllura.

Kurthe ngjitëse mund të ndihmojnë në zbulimin dhe uljen e numrit të insekteve të rritura. Gjethet duhet të kontrollohen nga poshtë dhe trajtimi duhet të arrijë pikërisht në atë zonë. Bima e infektuar izolohet për të mbrojtur koleksionin. Ajrosja e mirë dhe shmangia e plehërimit të tepërt me azot ulin ndjeshmërinë.

Merimangat e kuqe dhe insektet me mburojë

Merimangat e kuqe shfaqen më shpesh në ajër të nxehtë dhe të thatë. Shenjat e para janë pika shumë të imëta të çelëta mbi gjethe. Më vonë mund të shfaqen fije të holla dhe zverdhje e përgjithshme. Dëmtuesit janë shumë të vegjël dhe shpesh kalojnë pa u vënë re.

Gjethet mund të lahen me kujdes, duke i kushtuar vëmendje pjesës së poshtme. Trajtimi duhet përsëritur në intervale të shkurtra për të kapur brezat e rinj. Bima nuk duhet të lihet në ajër tepër të thatë pranë burimeve të nxehtësisë. Megjithatë, lagështia nuk duhet rritur duke mbajtur substratin vazhdimisht të njomë.

Insektet me mburojë duken si gunga të vogla kafe ose të çelëta mbi kërcell dhe gjethe. Ato qëndrojnë të palëvizshme dhe thithin lëngun e bimës. Infektimet e forta dobësojnë rritjen dhe prodhojnë shtresë ngjitëse. Heqja mekanike është efektive kur numri i tyre është i vogël.

Një tampon i lagur mund të përdoret për të larguar individët nga kërcellet. Pastrimi duhet bërë me kujdes që të mos dëmtohet lëvorja e degëve. Bima kontrollohet përsëri pas disa ditësh, sepse individët e rinj mund të jenë të vështirë për t’u parë. Izolimi vazhdon derisa të mos shfaqen më shenja të reja.

Parandalimi dhe menaxhimi i integruar

Bimët e reja duhet të mbahen të ndara për një periudhë vëzhgimi. Dëmtuesit mund të fshihen në pjesën e poshtme të gjetheve ose në nyjet e kërcellit. Një kontroll para bashkimit me bimët e tjera ul ndjeshëm rrezikun. Edhe vazot dhe mjetet e përdorura duhet të pastrohen.

Kurora tepër e dendur krijon lagështi dhe kufizon qarkullimin e ajrit. Krasitja e lehtë ndihmon në tharjen më të shpejtë të gjetheve. Degët e dobëta dhe pjesët e vdekura duhet të largohen. Një bimë e ajrosur kontrollohet edhe më lehtë për dëmtues.

Plehërimi i tepërt me azot prodhon inde të buta që tërheqin afidet dhe insekte të tjera thithëse. Ushqimi duhet të jetë i moderuar dhe i balancuar. Bimët e stresuara nga mungesa e dritës janë gjithashtu më pak rezistente. Kujdesi i mirë kulturor është pjesë e drejtpërdrejtë e mbrojtjes fitosanitare.

Trajtimet duhet të zgjidhen sipas dëmtuesit të identifikuar, jo vetëm sipas simptomave të përgjithshme. Para aplikimit në të gjithë bimën, çdo preparat mund të provohet në një zonë të vogël. Gjethet aromatike mund të jenë të ndjeshme ndaj përqendrimeve të larta. Përsëritja e kontrolluar dhe higjiena e vazhdueshme japin rezultate më të sigurta se një trajtim i vetëm agresiv.