Mbjellja dhe shumimi i thanës japoneze

Mbjellja e thanës japoneze kërkon më shumë kujdes sesa thjesht hapja e një grope dhe vendosja e bimës në tokë. Kjo bimë ka nevojë për vend të zgjedhur mirë, për tokë të përgatitur me kujdes dhe për trajtim të butë të rrënjëve. Shumimi i saj është i mundur, por kërkon durim, sepse zhvillimi është i ngadaltë dhe jo çdo metodë jep rezultat të shpejtë. Kur procesi bëhet me saktësi, bima vendoset mirë dhe mund të jetojë gjatë në kopsht.

Koha më e mirë për mbjellje

Koha më e përshtatshme për mbjellje është vjeshta e hershme ose pranvera, kur toka është e punueshme dhe temperaturat nuk janë ekstreme. Mbjellja në vjeshtë i jep bimës mundësi të zhvillojë rrënjë para verës së ardhshme. Kjo është veçanërisht e dobishme në zona ku verat janë të nxehta dhe të thata. Në zona me dimra shumë të ashpër, pranvera mund të jetë zgjedhje më e sigurt.

Mbjellja në mes të verës duhet shmangur, sidomos për bimët e rritura në vazo. Nxehtësia e lartë dhe avullimi i fortë e vështirësojnë vendosjen e rrënjëve në tokën e re. Edhe me ujitje të kujdesshme, bima mund të hyjë në stres dhe të humbasë një pjesë të gjetheve. Nëse mbjellja verore është e pashmangshme, duhet siguruar hijezim i lehtë dhe lagështi e qëndrueshme.

Para mbjelljes, bima në vazo duhet ujitur mirë. Topthi i rrënjëve nuk duhet të jetë i thatë kur vendoset në tokë. Nëse rrënjët janë rrotulluar fort brenda vazos, ato duhet liruar me kujdes. Ky hap ndihmon që rrënjët të mos vazhdojnë të rriten në formë rrethi, por të përhapen në tokën përreth.

Mbjellja duhet planifikuar në një ditë të butë, jo shumë të nxehtë dhe jo me erë të fortë. Kjo ul humbjen e ujit nga gjethet dhe e bën më të lehtë përshtatjen. Pas mbjelljes, ujitja e parë duhet të jetë e bollshme, por jo e tepruar. Qëllimi është të vendoset kontakti i mirë mes tokës dhe rrënjëve.

Përgatitja e gropës dhe vendosja e bimës

Gropa e mbjelljes duhet të jetë më e gjerë se topthi i rrënjëve, por jo shumë më e thellë. Rrënjët kanë nevojë të përhapen anash në tokë të shkrifët. Nëse gropa është shumë e thellë dhe mbushet me tokë të lirshme, bima mund të ulet me kalimin e kohës. Kjo mund ta vendosë qafën e rrënjës më poshtë se niveli i duhur.

Qafa e rrënjës duhet të mbetet në nivelin e tokës ose pak mbi të. Mbjellja shumë e thellë është një nga gabimet më të zakonshme dhe më të dëmshme. Ajo kufizon ajrosjen e rrënjëve dhe mund të shkaktojë kalbje në bazën e trungut. Një bimë e mbjellë në thellësinë e duhur vendoset më shpejt dhe rritet më shëndetshëm.

Toka e nxjerrë nga gropa mund të përmirësohet me kompost të pjekur. Nuk është mirë të mbushet gropa vetëm me substrat shumë të pasur, sepse rrënjët mund të qëndrojnë brenda zonës së butë dhe të mos përhapen jashtë saj. Përzierja duhet të krijojë kalim natyror mes gropës dhe tokës ekzistuese. Kjo e bën zhvillimin e rrënjëve më të qëndrueshëm.

Pas vendosjes së bimës, toka duhet ngjeshur lehtë me dorë ose me këmbë shumë butësisht. Nuk duhet shtypur fort, sepse ngjeshja e tepërt largon ajrin nga toka. Ujitja pas mbjelljes ndihmon që grimcat e tokës të vendosen rreth rrënjëve. Në fund, një shtresë mulch-i ruan lagështinë dhe mbron zonën e rrënjëve.

Shumimi me fara dhe fidanë të rinj

Shumimi me fara është një metodë natyrale, por kërkon shumë durim. Farat zakonisht kanë nevojë për një periudhë të gjatë përgatitjeje dhe nuk mbijnë gjithmonë shpejt. Ato duhet marrë nga fruta të pjekura dhe duhet pastruar nga tuli. Mbetjet e tulit mund të pengojnë mbirjen ose të nxisin mykun.

Farat e thanës japoneze shpesh kërkojnë trajtim me të ftohtë për të thyer gjumin fiziologjik. Kjo do të thotë se ato mund të kenë nevojë të kalojnë një periudhë dimërore në kushte të lagështa dhe të freskëta. Në praktikë, ato mund të vendosen në substrat të lehtë dhe të mbahen jashtë në kushte të kontrolluara. Mbirja mund të jetë e pabarabartë dhe nuk duhet pritur rezultat i menjëhershëm.

Fidanët e dalë nga farat mund të ndryshojnë nga bima mëmë. Kjo është normale, sepse shumimi me farë nuk ruan gjithmonë tiparet e një forme të zgjedhur zbukuruese. Disa fidanë mund të kenë lulëzim më të dobët, formë tjetër ose ritëm të ndryshëm rritjeje. Për këtë arsye, metoda me fara është më e përshtatshme për koleksionistë dhe prodhues që pranojnë variacionin.

Fidanët e rinj duhet mbrojtur nga dielli i fortë, tharja dhe barërat konkurruese. Ata zhvillohen ngadalë dhe kanë nevojë për tokë të lehtë e të qëndrueshme. Ujitja duhet të jetë e butë, në mënyrë që substrati të mos shpëlahet. Vetëm pas forcimit të sistemit rrënjor mund të zhvendosen në vend më të përhershëm.

Shumimi vegjetativ dhe kujdesi pas vendosjes

Shumimi vegjetativ përdoret kur dëshirohet ruajtja e tipareve të bimës mëmë. Kjo mund të bëhet me copa gjysmë të drunjëzuara, megjithëse rrënjëzimi nuk është gjithmonë i lehtë. Copat merren zakonisht gjatë sezonit të rritjes, kur lastarët nuk janë as shumë të butë dhe as plotësisht të drunjëzuar. Substrati duhet të jetë steril, i ajrosur dhe vazhdimisht pak i lagësht.

Lagështia e ajrit është shumë e rëndësishme për rrënjëzimin e copave. Pa rrënjë të formuara, copa humbet ujë shpejt përmes gjetheve. Një mjedis i mbrojtur, me lagështi të lartë dhe dritë të shpërndarë, rrit mundësinë e suksesit. Megjithatë, ajrosja duhet ruajtur për të shmangur mykun dhe kalbjen.

Në prodhim profesional mund të përdoren edhe teknika më të avancuara, si shartimi mbi nënshartesa të përshtatshme. Kjo metodë kërkon përvojë dhe nuk është gjithmonë praktike për kopshtarin amator. Përparësia është ruajtja e saktë e kultivarëve me vlera të veçanta zbukuruese. Bimët e blera nga fidanishte cilësore zakonisht vijnë pikërisht nga metoda të tilla të kontrolluara.

Pas mbjelljes ose shumimit, kujdesi i parë vendos bazën e gjithë zhvillimit të ardhshëm. Bima duhet mbajtur me lagështi të qëndrueshme, por toka nuk duhet të mbytet me ujë. Rritja e parë mund të jetë e ngadaltë, sepse energjia shkon kryesisht në rrënjë. Kur rrënjët vendosen mirë, bima nis të ndërtojë kurorë më të fortë dhe lulëzim më të sigurt.