Mbjellja e lules së ziles kërkon një planifikim të kujdesshëm dhe njohuri mbi kushtet ideale të tokës për këtë specie. Suksesi i këtij procesi varet kryesisht nga koha e zgjedhur dhe përgatitja e duhur e vendit ku do të vendoset bima. Shumimi mund të bëhet përmes disa metodave të ndryshme, secila prej të cilave ka avantazhet dhe sfidat e veta specifike. Një fillim i mbarë në procesin e mbjelljes garanton një bimë të fortë dhe një lulëzim të pasur në të ardhmen.
Zgjedhja e periudhës optimale për mbjellje është jetike për mbijetesën e fidanëve të rinj në mjedisin e jashtëm. Zakonisht, pranvera e hershme ose vjeshta janë kohët më të përshtatshme për të vendosur bimët në tokë. Gjatë këtyre periudhave, temperaturat janë të buta dhe toka ka lagështinë e mjaftueshme për zhvillimin e rrënjëve. Shmangni mbjelljen gjatë kulmit të vapës së verës, pasi bima mund të thahet shumë shpejt përpara se të fiksohet.
Përpara se të filloni mbjelljen, gërmoni një vrimë që është dy herë më e gjerë se topi i rrënjëve të bimës. Kjo u jep rrënjëve hapësirë të mjaftueshme për t’u përhapur në tokën e shkrifët rreth e rrotull tyre. Mund të shtoni pak kompost në fund të vrimës për të siguruar ushqimin e parë të nevojshëm. Sigurohuni që bima të mos mbillet shumë thellë, pasi kjo mund të shkaktojë kalbjen e bazës së kërcellit.
Distanca midis bimëve është një faktor tjetër që duhet marrë parasysh për të lejuar rritjen e tyre të plotë. Nëse i mbillni shumë afër njëra-tjetrës, bimët do të konkurrojnë për dritë dhe lëndë ushqyese në tokë. Distanca e rekomanduar varet nga varieteti i zgjedhur, por zakonisht varion nga tridhjetë deri në pesëdhjetë centimetra. Hapësira e mjaftueshme siguron gjithashtu një ajrosje të mirë, duke parandaluar sëmundjet që vijnë nga lagështia e tepërt.
Metodat e shumimit me fara
Shumimi me fara është një nga mënyrat më ekonomike dhe më të përhapura për të shtuar numrin e këtyre luleve. Farat mund të mbillen direkt në kopsht ose në vazo të vogla brenda shtëpisë përpara se të dalin në fushë. Nëse mbillni brenda, filloni procesin rreth gjashtë deri në tetë javë përpara ngricës së fundit të pranverës. Përdorni një dherë special për mbjellje farash që është i lehtë dhe i sterilizuar mirë.
Më shumë artikuj mbi këtë temë
Gjatë mbjelljes, mos i mbuloni farat me shumë dherë, pasi ato kanë nevojë për dritë për të mbirë. Mjafton t’i shtypni lehtë mbi sipërfaqen e dheut të lagur për të siguruar kontaktin e duhur me lagështinë. Mbajeni enën në një vend të ngrohtë dhe me dritë të mjaftueshme, por jo nën diellin direkt të fortë. Spërkatja e lehtë me ujë është më e mirë sesa ujitja e rëndë për të mos lëvizur farat e vogla.
Mbirja zakonisht ndodh brenda dy deri në tre javësh nëse kushtet e temperaturës dhe lagështisë janë optimale. Sapo të shihni gjethet e para të vërteta, mund t’i transferoni fidanët në vazo pak më të mëdha. Kjo i ndihmon ato të krijojnë një sistem rrënjor më të fortë përpara se të mbillen përfundimisht jashtë. Kalimi në kopsht duhet të bëhet vetëm pasi fidanët të jenë forcuar dhe të jenë ambientuar me ajrin e jashtëm.
Nëse zgjidhni mbjelljen direkte në kopsht, sigurohuni që rreziku i ngricave të ketë kaluar plotësisht në zonën tuaj. Pastroni zonën mirë dhe niveloni sipërfaqen e dheut përpara se të shpërndani farat në mënyrë të barabartë. Mbajeni zonën të lagur vazhdimisht deri sa të shihni shenjat e para të bimëve të reja që dalin. Më pas, mund të rralloni fidanët e tepërt për t’u lënë hapësirë atyre që duken më të fuqishëm.
Shumimi përmes ndarjes së bimës
Ndarja e rrënjëve është metoda më e shpejtë për të marrë bimë të reja që janë identike me prindin. Kjo procedurë duhet të kryhet çdo disa vjet për të rinovuar bimët e vjetra dhe për të rritur hapësirën. Koha më e mirë për ndarje është pranvera e hershme, sapo të shihni rritjen e parë jeshile. Bimët e ndara në këtë kohë kanë të gjithë sezonin për t’u vendosur mirë në vendin e ri.
Më shumë artikuj mbi këtë temë
Gërmoni me kujdes rreth bimës ekzistuese duke u përpjekur të mos dëmtoni sistemin kryesor të rrënjëve të saj. Nxirreni të gjithë topin e rrënjëve nga toka dhe shkundni lehtë dherat e tepërt për të parë strukturën. Me një thikë të mprehtë ose me duar, ndani bimën në disa pjesë, duke u siguruar që secila të ketë rrënjë dhe gjethe. Çdo pjesë e re duhet të ketë të paktën dy ose tre sytha rritjeje aktive.
Rimbillni pjesët e reja menjëherë në vendet e tyre të përhershme pa i lënë rrënjët të thahen në ajër. Procesi i rimbjelljes duhet të jetë i ngjashëm me mbjelljen e një fidanit të ri që sapo keni blerë. Ujitni bollshëm menjëherë pas rimbjelljes për të ndihmuar tokën të fiksohet rreth rrënjëve të sapoprera. Mund t’i bëni pak hije bimëve të reja për ditët e para nëse dielli është shumë i fortë.
Kjo metodë është e shkëlqyer për të mbushur hapësirat boshe në kopsht pa shpenzuar para shtesë për bimë të reja. Gjithashtu, ndihmon në ruajtjen e shëndetit të bimës origjinale duke reduktuar dendësinë e tepërt që mund të krijohet. Bimët e ndara zakonisht lulëzojnë që në vitin e parë, ndryshe nga ato të mbjella me farë. Është një teknikë e thjeshtë që çdo kopshtar shtëpiak mund ta mësojë dhe ta zbatojë lehtë.
Shumimi me copëza kërcejsh
Shumimi me copëza është një tjetër mënyrë efektive, veçanërisht për varietetet që rriten si shkurre të vogla. Kjo metodë bëhet zakonisht në fund të pranverës ose në fillim të verës kur kërcejte janë të freskët. Zgjidhni kërcej që janë të shëndetshëm dhe që nuk kanë lule apo sytha lulesh në majë. Prerja duhet të jetë rreth dhjetë deri në pesëmbëdhjetë centimetra e gjatë për rezultate më të mira.
Hiqni gjethet nga gjysma e poshtme e copëzës për të zbuluar nyjet ku do të dalin rrënjët e reja. Mund ta zhytni fundin e kërcellit në një hormon rrënjosjeje për të shpejtuar procesin e krijimit të rrënjëve. Nguleni copëzën në një përzierje rëre dhe torfe që mban lagështinë pa qenë shumë e rëndë. Sigurohuni që të paktën dy nyje të jenë nën sipërfaqen e dheut për një sukses më të lartë.
Mbulojini vazot me një qese plastike transparente për të krijuar një efekt mini-sere që ruan lagështinë e ajrit. Vendoseni vazon në një vend me dritë të tërthortë dhe mbajeni dherën të lagur por jo të mbytur në ujë. Ajroseni mjedisin çdo ditë për të parandaluar krijimin e mykut mbi gjethet e reja të copëzave. Pas disa javësh, mund të provoni lehtë nëse copëza ka zënë rrënjë duke e tërhequr butësisht.
Sapo të vëreni rritje të re në majë, kjo do të thotë se bima ka krijuar rrënjët e saj. Mund ta hiqni qesen plastike dhe të filloni ta ambientoni bimën me kushtet normale të dhomës. Pas një muaji tjetër, bima e re do të jetë gati për t’u transferuar në një vazo më të madhe. Kjo metodë ju lejon të shumëzoni bimët tuaja të preferuara me shumë saktësi dhe shpejtësi gjatë sezonit.