Mbjellja dhe shumimi i soforës japoneze varëse

Mbjellja e soforës japoneze varëse duhet planifikuar me kujdes, sepse pozicioni i parë ndikon në pamjen dhe shëndetin e pemës për shumë vite. Kjo formë zbukuruese nuk është një pemë që duhet zhvendosur shpesh, pasi rrënjët vendosen gradualisht dhe e duan stabilitetin. Një vend i zgjedhur mirë, me dritë, tokë të përshkueshme dhe hapësirë për kurorën, është baza e suksesit. Përgatitja e mirë para mbjelljes kursen shumë probleme në vitet e mëvonshme.

Fidani duhet kontrolluar me vëmendje para blerjes ose para mbjelljes. Trungu duhet të jetë i drejtë, pika e shartimit e shëndetshme dhe kurora pa degë të thyera ose të nxira. Rrënjët në vazo nuk duhet të jenë të rrotulluara tepër, sepse kjo mund ta pengojë vendosjen në tokë. Një fidan i fortë dhe i ekuilibruar nis rritjen më shpejt dhe përshtatet më mirë.

Koha më e mirë për mbjellje është vjeshta ose pranvera, kur toka është e punueshme dhe temperaturat nuk janë ekstreme. Mbjellja në vjeshtë lejon që rrënjët të fillojnë vendosjen para sezonit të ri. Mbjellja në pranverë është gjithashtu e mirë, por kërkon më shumë kujdes me ujitjen gjatë verës së parë. Në periudha vape ose ngrice, mbjellja duhet shmangur.

Para hapjes së gropës, duhet përcaktuar qartë drejtimi dhe hapësira e kurorës. Sofora japoneze varëse zhvillon degë që bien dhe zgjerohen, prandaj nuk duhet vendosur shumë pranë shtigjeve të ngushta. Distanca nga ndërtesat, gardhet dhe pemët e tjera duhet të jetë e mjaftueshme për zhvillim të lirë. Planifikimi i saktë shmang krasitjet e panevojshme në të ardhmen.

Teknika e mbjelljes

Gropa e mbjelljes duhet të jetë më e gjerë se masa e rrënjëve, por jo shumë më e thellë. Rrënjët kanë nevojë për tokë të liruar anash, që të zgjerohen lehtësisht. Thellimi i tepërt mund të shkaktojë ulje të fidanit dhe mbulim të qafës së rrënjës. Pema duhet të mbillet në të njëjtin nivel ku ka qenë në vazo ose në fidanishte.

Toka e nxjerrë nga gropa mund të përmirësohet me kompost të pjekur, por nuk duhet kthyer në një përzierje shumë të pasur vetëm në gropë. Nëse gropa është shumë më pjellore se toka përreth, rrënjët mund të qëndrojnë të kufizuara brenda saj. Qëllimi është krijimi i një kalimi të butë midis tokës së përmirësuar dhe tokës natyrore. Për këtë arsye, përmirësimi duhet të jetë i matur dhe i shpërndarë mirë.

Pas vendosjes së fidanit, toka duhet ngjeshur lehtë me dorë ose me këmbë, pa e shtypur rëndë. Hapësirat e mëdha me ajër rreth rrënjëve mund të thajnë pjesë të sistemit rrënjor. Ujitja pas mbjelljes është e domosdoshme, sepse ndihmon tokën të ulet natyrshëm rreth rrënjëve. Nëse toka bie shumë pas ujitjes, mund të shtohet pak material në sipërfaqe.

Mbështetja me kunj mund të jetë e nevojshme në vitet e para, sidomos në vende me erë. Kunjat duhet të stabilizojnë trungun pa e fiksuar aq fort sa të pengojnë lëvizjen natyrale. Një lëvizje e lehtë ndihmon trungun të forcohet gradualisht. Lidhëset duhet të jenë të buta dhe të kontrollohen rregullisht që të mos shtrëngojnë lëvoren.

Kujdesi pas mbjelljes

Viti i parë pas mbjelljes është periudha më e rëndësishme për vendosjen e rrënjëve. Ujitja duhet të jetë e rregullt, sidomos gjatë javëve të thata. Toka duhet mbajtur e freskët, por jo e mbingopur me ujë. Një ritëm i qëndrueshëm e ndihmon pemën të kalojë stresin e transplantimit.

Mulçimi pas mbjelljes është shumë i dobishëm për ruajtjen e lagështisë. Një shtresë organike rreth pemës ul konkurrencën e barërave dhe mbron rrënjët e reja nga nxehtësia. Mulçi duhet shpërndarë në formë rrethi dhe të mos prekë trungun. Kjo praktikë është e thjeshtë, por ka ndikim të madh në shëndetin e fidanit.

Në vitin e parë nuk rekomandohet plehërim i fortë. Fidanit i duhet fillimisht të krijojë rrënjë të reja, jo të prodhojë rritje të shpejtë mbi tokë. Komposti i pjekur në sipërfaqe zakonisht është i mjaftueshëm në tokat normale. Plehrat minerale të forta mund të shkaktojnë stres nëse përdoren pa nevojë.

Krasitja pas mbjelljes duhet të kufizohet në heqjen e degëve të dëmtuara ose të thyera. Nuk është e nevojshme të shkurtohet fort kurora, sepse forma varëse duhet të zhvillohet natyrshëm. Çdo ndërhyrje e panevojshme e ngadalëson përshtatjen e pemës. Më mirë është të vëzhgohet rritja dhe të formohet kurora gradualisht në sezonet e ardhshme.

Shumimi dhe ruajtja e tipareve varëse

Shumimi i soforës japoneze varëse është më i ndërlikuar se mbjellja e saj. Forma varëse zakonisht ruhet me shartim, sepse farat nuk garantojnë trashëgiminë e të njëjtit tipar dekorativ. Një bimë e rritur nga farë mund të ketë rritje normale dhe të mos krijojë kurorë lotuese. Për këtë arsye, fidanët cilësorë zakonisht prodhohen në fidanishte profesionale.

Shartimi kërkon material të shëndetshëm bimor dhe përvojë teknike. Nënshartesa duhet të jetë e fortë, e përshtatshme dhe e aftë të mbështesë kurorën për shumë vite. Pjesa varëse shartohet në lartësinë ku dëshirohet të formohet kurora. Kjo lartësi më pas përcakton karakterin e pemës së rritur.

Në kopshtari amatore, shumimi me shartim mund të provohet vetëm nga persona me përvojë. Prerjet, lagështia, higjiena dhe lidhja e saktë janë vendimtare për suksesin. Edhe kur shartimi kapet, bima e re ka nevojë për kujdes të kujdesshëm në vitet e para. Për shumicën e kopshteve, blerja e një fidani të shartuar mirë është zgjidhja më e sigurt.

Lastarët që dalin nga nënshartesa duhet të hiqen sapo shfaqen. Këta lastarë nuk mbajnë tiparin varës dhe mund të dominojnë mbi pjesën dekorative. Nëse lihen gjatë, ato dobësojnë kurorën e shartuar dhe e prishin pamjen e pemës. Kontrolli i rregullt i pikës së shartimit është pjesë e kujdesit profesional për këtë formë.