Harlequin çiçeğinin kışlatılma yöntemi, bölgedeki don şiddetine ve toprağın kış boyunca ne kadar ıslak kaldığına göre belirlenmelidir. Ilıman bölgelerde kormlar iyi drene edilmiş toprakta bırakılabilirken sert kış yaşayan yerlerde sökülerek saklanmaları daha güvenlidir. Başarılı kışlatma için kormların olgunlaşması, doğru zamanda sökülmesi ve depolama sırasında kuru tutulması gerekir. Yanlış nem ve sıcaklık koşulları, sağlıklı materyallerde bile küflenme veya erken sürgünlenme oluşturabilir.
Kışlatma zamanının belirlenmesi
Harlequin çiçeği çiçeklenmesini tamamladıktan sonra yaprakları bir süre daha yeşil kalır. Bu aşamada yapraklar kormlara besin taşımaya devam ettiği için erken kesilmemelidir. Sulama azaltılsa bile bitkinin doğal sararma sürecini tamamlamasına izin verilmelidir. Kormların tam olgunlaşması, kış depolamasındaki dayanıklılığı önemli ölçüde artırır.
Yaprakların büyük bölümü sararıp kuruduğunda söküm zamanı yaklaşmış demektir. İşlem mümkünse yağışsız bir dönemde ve toprak hafif kuruyken yapılmalıdır. Çok ıslak topraktan çıkarılan kormlar çamurlu kalır ve yüzeylerinin kuruması gecikir. Ayrıca ağır, ıslak toprakta çalışmak kormların yaralanma ihtimalini artırır.
İlk sert don beklenmeden önce söküm tamamlanmalıdır. Hafif bir serinlik bitkiyi hemen öldürmese de donmuş korm dokuları çözündüğünde hızla bozulabilir. Takvim tarihi yerine yerel hava koşulları ve gece sıcaklıkları izlenmelidir. Yüksek rakımlı alanlarda söküm, aynı bölgenin kıyı veya ova kesimlerine göre daha erken yapılabilir.
Saksıda yetiştirilen bitkilerde kormları mutlaka topraktan çıkarmak gerekmez. Saksı bütünüyle kuru, serin ve don almayan bir yere taşınabilir. Ancak karışımın kış boyunca nemli kalmadığından emin olunmalıdır. Çok büyük kaplarda toprağın iç kısmı uzun süre ıslak kalabileceği için ara sıra nem kontrolü yapılmalıdır.
Bu konudaki diğer makaleler
Kormların sökülmesi ve hazırlanması
Söküm için bahçe çatalı kullanmak, keskin küreğe göre kormlara daha az zarar verebilir. Alet bitki kümesinin biraz uzağından toprağa sokulmalı ve kormlar alttan kaldırılmalıdır. Kormları yapraklarından çekerek çıkarmak bağlantı noktalarında yaralanma oluşturabilir. Yaralı dokular depolama sırasında hastalık girişine açık hâle gelir.
Çıkarılan kormların üzerindeki gevşek toprak elle veya yumuşak bir fırçayla temizlenmelidir. Islak kormları yıkamak zorunlu değildir ve depolama öncesi kuruma süresini uzatabilir. Yıkama yapılmışsa materyaller tek sıra hâlinde serilerek tamamen kurutulmalıdır. Doğrudan güneş altında bırakmak dokuların aşırı ısınmasına ve su kaybetmesine yol açabilir.
Kurutma süreci gölgeli, serin ve hava hareketi bulunan bir yerde gerçekleştirilmelidir. Kormlar üst üste yığılmamalı, aralarında hava dolaşımı bırakılmalıdır. Birkaç gün sonra dış kabuk kurur ve kalan sap parçaları daha kolay ayrılır. Tam kurumamış materyaller kapalı depoya alınırsa küf gelişimi hızlanabilir.
Depolama öncesinde tüm kormlar tek tek incelenmelidir. Yumuşak, kötü kokulu, delikli veya belirgin lekeli olanlar sağlam materyallerden ayrılmalıdır. Yavru kormlar istenirse bu aşamada ana kormlardan dikkatlice koparılabilir. Farklı renk ve çeşitler yetiştiriliyorsa karışıklığı önlemek için her grup ayrı etiketlenmelidir.
Bu konudaki diğer makaleler
Depolama koşullarının düzenlenmesi
Kormlar serin, kuru, karanlık ve havadar bir ortamda saklanmalıdır. Çok sıcak depolar erken sürgünlenmeye, aşırı soğuk yerler ise don zararına neden olabilir. Yaklaşık beş ile on derece arasındaki dengeli sıcaklıklar çoğu durumda uygundur. Ortam sıcaklığının sık sık değişmesi kormların erken uyanmasına veya yüzeylerinde yoğuşma oluşmasına yol açabilir.
Kâğıt torbalar, delikli karton kutular veya file kaplar hava dolaşımına izin verir. Hava almayan plastik torbalar, içeride nem birikmesine neden olduğu için uygun değildir. Kormların arasına kuru perlit, talaş veya torf benzeri temiz bir materyal yerleştirilebilir. Kullanılan dolgu maddesi nemli olmamalı ve kormları tamamen havasız bırakmamalıdır.
Depolama alanında yüksek bağıl nem küf oluşumunu kolaylaştırır. Bununla birlikte aşırı kuru ve sıcak hava kormların fazla su kaybederek buruşmasına yol açabilir. Hafif buruşma her zaman canlılığın kaybedildiği anlamına gelmez, ancak ileri derecede yumuşama olumsuz bir işarettir. Ortamın doğrudan ısıtıcıya, güneşe veya soğuk hava akımına maruz kalmaması gerekir.
Kormlar kış boyunca belirli aralıklarla kontrol edilmelidir. Çürümeye başlayan bir materyal kısa sürede komşu kormları da etkileyebilir. Erken sürgün veren kormlar daha serin bir bölüme alınmalı, ancak dondurulmamalıdır. Kemirgenlere karşı depolama kapları sağlam tutulmalı ve çevrede yiyecek artıkları bırakılmamalıdır.
İlkbaharda yeniden büyümeye hazırlık
Dikim zamanından birkaç hafta önce kormlar yeniden gözden geçirilmelidir. Sertliğini koruyan, küflenmemiş ve doğal rengini büyük ölçüde muhafaza eden materyaller ekim için uygundur. Çok fazla kurumuş ve içi boşalmış kormların gelişme ihtimali düşüktür. Şüpheli materyaller sağlıklı kormlardan ayrı bir kapta denenebilir.
Kormların dikimden önce uzun süre suda tutulması tavsiye edilmez. Aşırı kurumuş olanlar hafif nemli bir bez arasında kısa süre bekletilebilir, ancak tamamen ıslatılmamalıdır. Amaç dokuları suya doyurmak değil, ani nem değişiminin etkisini azaltmaktır. Çürüme geçmişi bulunan materyaller doğrudan sağlıklı dikim alanına taşınmamalıdır.
Saksıda erken gelişim başlatılacaksa kormlar son donlardan birkaç hafta önce geçirgen karışıma dikilebilir. Kaplar aydınlık, serin ve don almayan bir yerde tutulmalıdır. Fazla sıcak iç mekân koşulları uzun, zayıf ve ışığa yönelen sürgünler oluşturabilir. Dışarıya çıkarma işlemi birkaç güne yayılarak bitkiler yeni koşullara alıştırılmalıdır.
Açık alanda dikim için toprağın işlenebilir ve fazla sudan arınmış olması beklenmelidir. Soğuk, çamurlu toprağa erken dikim yapmak çimlenmeyi hızlandırmak yerine çürümeyi artırabilir. Dikim sonrasında yalnızca toprağı yerleştirecek kadar su verilmelidir. Düzenli sulamaya sürgünler çıktıktan ve aktif gelişim başladıktan sonra geçilmelidir.