Yeni bir alçak taş tohumu çalısı dikmeye karar verdiğinde öncelikle en uygun zamanı seçmen gerekir. Genellikle bahar ayları bitkinin kök salması ve yeni yerine alışması için en ideal dönemdir. Sonbahar başı da dikim için uygun bir alternatif olsa da kış soğukları gelmeden köklerin yerleşmesi şarttır. Bitkinin gelecekteki sağlığı bu ilk adımda yapacağın doğru zamanlamaya bağlıdır.
Dikim yapacağın alanın bol güneş aldığından emin olman büyük önem taşır. Bu bitki tam güneş altında çok daha gür bir gelişim sergiler ve çiçek verimi artar. Hafif gölge alanlarda da yaşayabilir ancak çiçek miktarında azalma görülebilir. Rüzgarın çok sert estiği açık alanlar yerine daha korunaklı bölgeleri tercih etmelisin.
Toprak hazırlığı dikimden en az bir hafta önce tamamlanmış olmalıdır. Toprağı derinlemesine çapalayarak içindeki yabani otları ve taşları temizlemelisin. Eğer toprağın çok sıkıysa içine drenajı artıracak malzemeler eklemeyi unutmamalısın. İyi hazırlanmış bir yatak bitkinin yeni evine hızlıca uyum sağlamasını sağlar.
Dikim mesafesi bitkinin yayılıcı karakteri göz önünde bulundurularak ayarlanmalıdır. Bitkiler arasında en az otuz veya kırk santimetre boşluk bırakmak havalandırma için gereklidir. Birbirine çok yakın dikilen bitkiler ileride mantar hastalıklarına daha açık hale gelebilir. Her bitkinin kendi yaşam alanına sahip olması sağlıklı bir gelişim için temeldir.
Adım adım dikim süreci
Bitkiyi saksısından çıkarmadan önce hafifçe sulayarak kök balyasının dağılmasını önleyebilirsin. Dikim çukurunu saksı genişliğinin yaklaşık iki katı büyüklüğünde açman tavsiye edilir. Çukurun derinliği ise bitkinin saksıdaki derinliği ile aynı seviyede olmalıdır. Çukurun tabanını hafifçe gevşetmek köklerin aşağı doğru daha kolay ilerlemesine yardımcı olur.
Bu konudaki diğer makaleler
Bitkiyi çukura yerleştirirken köklerin çok fazla kıvrılmamasına ve sıkışmamasına dikkat etmelisin. Çukurun etrafını hazırladığın toprak karışımı ile doldururken hava boşluklarını kapatmak için hafifçe bastırmalısın. Ancak toprağı aşırı derecede sıkıştırmaktan kaçınmalısın çünkü bu durum suyun geçişini zorlaştırabilir. Bitkinin kök boğazının toprak altında kalmadığından emin olman hayati bir detaydır.
Dikim işlemi biter bitmez can suyunu vermen köklerin toprakla temasını sağlamak için kritiktir. İlk sulamayı yavaş yavaş yaparak suyun derine inmesine izin vermelisin. Suyun toprak yüzeyinde göllenmemesi için drenajın çalışıp çalışmadığını bu aşamada gözlemleyebilirsin. İlk birkaç hafta boyunca toprağın nemli kalmasına ama çamurlaşmamasına özen göstermelisin.
Yeni dikilen bitkiyi doğrudan güneşin kavurucu etkisinden ilk birkaç gün korumak gerekebilir. Hafif bir gölgeleme yapmak bitkinin adaptasyon sürecini kolaylaştıracaktır. Bitkinin dik durduğundan ve yerleştiğinden emin olduktan sonra normal bakım sürecine geçebilirsin. Bu ilk günler bitkinin tüm yaşamını etkileyen en hassas dönemdir.
Çelikle çoğaltma yöntemleri
Alçak taş tohumu çalısını çoğaltmanın en yaygın ve başarılı yolu çelik alma yöntemidir. Yaz ortasında veya sonunda bitkinin o yılki yarı odunsu sürgünlerinden par parçalar kesebilirsin. Yaklaşık on santimetre uzunluğunda sağlıklı bir dal seçmek başarını artıracaktır. Kestiğin parçanın alt kısmındaki yaprakları temizleyerek gövdeyi hazır hale getirmelisin.
Bu konudaki diğer makaleler
Hazırladığın çelikleri köklendirme hormonu kullanarak veya doğrudan nemli bir ortama dikerek başlatabilirsin. Toprak karışımı olarak torf ve perlit karışımı kullanmak kök gelişimi için idealdir. Çelikleri diktikten sonra üzerlerini şeffaf bir örtü ile kapatarak nemli bir ortam yaratabilirsin. Ancak bu ortamın her gün havalandırılması çürüme riskini ortadan kaldırmak için şarttır.
Köklendirme saksılarını doğrudan güneş almayan ama aydınlık bir yere konumlandırmalısın. Birkaç hafta içinde yeni sürgünlerin belirdiğini veya bitkinin toprağa tutunduğunu fark edeceksin. Kökler iyice güçlenene kadar bitkiyi yerinden oynatmaman oldukça önemlidir. Yeni köklenen bitkileri daha sonra bireysel saksılara alarak büyütmeye devam edebilirsin.
Bu yöntemle ana bitkinin tüm özelliklerini taşıyan yeni bireyler elde etmiş olursun. Bahçeni genişletmek veya arkadaşlarına hediye etmek için bu yöntem oldukça pratiktir. Çoğaltma işlemi sırasında steril aletler kullanmak bitki sağlığı için vazgeçilmezdir. Sabırlı bir bekleyişin ardından kendi ellerinle ürettiğin yeni bitkilerin çiçek açtığını görebilirsin.
Tohumdan yetiştirme ve daldırma
Tohumla çoğaltma yöntemi biraz daha zahmetli olsa da farklı bir deneyim sunar. Tohumları sonbahar aylarında doğrudan toprağa ekebilir veya kışın soğuk katlama işlemine tabi tutabilirsin. Çimlenme süreci bazen uzun sürebilir ve sabır gerektirebilir. Tohumların nemli tutulması ama su içinde kalmaması çimlenme başarısını doğrudan etkiler.
Genç fideler yeterli büyüklüğe ulaştığında onları asıl yerlerine nakledebilirsin. Ancak tohumdan yetişen bitkiler ana bitkiden farklı özellikler gösterebilir. Bu yöntem genellikle yeni varyeteler arayan bahçıvanlar tarafından tercih edilir. Fidelerin ilk aylarında onları dış etkenlere karşı ekstra koruma altına alman faydalı olur.
Daldırma yöntemi ise bitkinin bir dalını toprağa temas ettirerek köklendirme tekniğidir. Toprağa değen dalın üzerine bir ağırlık koyarak veya telle sabitleyerek orada kalmasını sağlayabilirsin. Dalın toprağa değen kısmını hafifçe yaralamak kök oluşumunu hızlandıracaktır. Köklenme gerçekleştikten sonra yeni bitkiyi ana gövdeden ayırıp başka bir yere dikebilirsin.
Bu yöntemler sayesinde bahçendeki bitki sayısını doğal yollarla artırabilirsin. Her yöntemin kendine göre avantajları ve uygulama zamanları bulunur. Kendi tecrübelerine göre sana en kolay gelen yöntemi belirleyebilirsin. Doğanın sunduğu bu çoğalma mucizesine tanıklık etmek her bahçıvan için büyük bir mutluluktur.