Ujitja dhe plehërimi i benoitës kiliane

Ujitja dhe plehërimi duhet të mbështesin ritmin natyror të benoitës kiliane, jo ta detyrojnë bimën të rritet në mënyrë të pakontrolluar. Rrënjët kanë nevojë për lagështi të njëtrajtshme, por reagojnë keq ndaj mungesës së oksigjenit në tokë të përmbytur. Ushqyesit duhet të jepen në sasi të moderuar, sepse teprica nxit gjethe të buta dhe lulëzim më të dobët. Një program i mirë përshtatet sipas motit, tokës, moshës së bimës dhe fazës së zhvillimit.

Nuk ekziston një interval i pandryshueshëm ujitjeje që funksionon në çdo kopsht. Toka ranore thahet më shpejt se toka me përmbajtje të lartë argjile ose humusi. Bimët në enë kërkojnë kontroll më të shpeshtë se ato të mbjella në tokë të hapur. Vendimi duhet të merret pas vlerësimit të lagështisë poshtë sipërfaqes.

Plehërimi duhet të nisë nga gjendja reale e tokës. Një shtrat i pasur me kompost mund të ketë nevojë vetëm për një ushqim të lehtë në pranverë. Një tokë e varfër kërkon plotësim më të rregullt, por jo doza të larta të menjëhershme. Analiza e tokës është veçanërisht e dobishme kur shfaqen probleme të përsëritura me rritjen.

Shenjat e mungesës dhe tepricës mund të duken të ngjashme në vështrim të parë. Gjethet e zverdhura mund të shkaktohen nga mungesa e ushqyesve, por edhe nga rrënjët e dëmtuara prej ujit të tepërt. Vyshkja mund të tregojë thatësirë ose kalbje të rrënjëve. Para korrigjimit duhet kontrolluar toka dhe gjendja e sistemit rrënjor.

Vlerësimi i nevojës për ujë

Mënyra më e thjeshtë është kontrolli i tokës në një thellësi prej disa centimetrash. Nëse ajo ndihet ende e freskët dhe ngjitet lehtë në gishta, ujitja mund të shtyhet. Nëse është e thatë dhe e shkrifët, bima ka nevojë për ujë. Sipërfaqja mund të duket e thatë edhe kur zona e rrënjëve ruan lagështi të mjaftueshme.

Gjethet japin sinjale të dobishme, por nuk duhet pritur gjithmonë deri në vyshkje. Vyshkja e përsëritur dobëson formimin e sythave dhe zvogëlon jetëgjatësinë e luleve. Skajet e thata tregojnë shpesh mungesë të vazhdueshme uji ose dëmtim nga kripërat. Gjethet e buta dhe të verdha në tokë të lagur sugjerojnë ujitje të tepërt.

Pas reshjeve duhet kontrolluar sa thellë ka depërtuar uji. Një shi i shkurtër mund të lagë vetëm sipërfaqen dhe të mos arrijë rrënjët aktive. Reshjet e gjata mund ta mbajnë tokën të ngopur për disa ditë. Ujitja automatike duhet rregulluar ose ndaluar sipas sasisë reale të shiut.

Bimët e reja kanë nevojë për vëmendje më të madhe, sepse rrënjët e tyre ende nuk kanë depërtuar thellë. Ato thahen më shpejt dhe reagojnë me vyshkje të menjëhershme. Pas vendosjes, benoita kiliane bëhet më tolerante ndaj ndërprerjeve të shkurtra. Megjithatë, thatësira gjatë formimit të luleve kufizon ndjeshëm rezultatin dekorativ.

Teknikat e ujitjes

Uji duhet të jepet ngadalë dhe në sasi që lag të gjithë profilin e rrënjëve. Një rrjedhje e fortë mund të gërryejë tokën dhe të ekspozojë kurorën. Ujitja me pika ose një zorrë me rrjedhje të ulët është shumë efikase. Këto metoda e mbajnë gjethin më të thatë dhe reduktojnë sëmundjet kërpudhore.

Koha më e mirë për ujitje është mëngjesi. Bima e përdor ujin gjatë ditës dhe lagështia e mbetur mbi gjethe avullon shpejt. Ujitja në mbrëmje mund të jetë e nevojshme gjatë vapës, por gjethet nuk duhet të mbeten të lagura gjatë gjithë natës. Ujitja në mesditë humbet më shumë ujë nga avullimi.

Në vend të ujitjeve të shpeshta dhe sipërfaqësore, preferohen ujitje më të rralla dhe të thella. Kjo nxit rrënjët të depërtojnë më poshtë dhe e bën bimën më rezistente. Ujitja e cekët krijon një sistem rrënjor pranë sipërfaqes, ku temperaturat ndryshojnë shpejt. Bima pastaj bëhet më e ndjeshme ndaj çdo dite të thatë.

Uji shumë i ftohtë mund të shkaktojë stres kur toka është e ngrohtë. Kur është e mundur, përdoret ujë me temperaturë të afërt me ambientin. Uji me përmbajtje të lartë kripërash mund të grumbullojë depozita në tokë dhe të dëmtojë rrënjët. Në enë, shpëlarja periodike e substratit ndihmon në largimin e kripërave.

Plehërimi në pranverë

Në pranverë, një shtresë komposti të pjekur shpesh siguron ushqim të mjaftueshëm për fillimin e rritjes. Ai shpërndahet rreth bimës dhe punohet shumë lehtë në sipërfaqe. Komposti nuk duhet të prekë drejtpërdrejt kurorën. Pas aplikimit, një ujitje e moderuar ndihmon në aktivizimin e proceseve biologjike.

Në tokë të varfër mund të përdoret një pleh i ekuilibruar me çlirim të ngadaltë. Doza duhet të jetë më e ulët se ajo që përdoret për bimë me rritje shumë të fuqishme. Azoti i tepërt krijon gjethe të mëdha dhe kërcell të butë. Fosfori dhe kaliumi mbështesin rrënjët dhe lulëzimin, por nuk duhen dhënë pa masë.

Plehu nuk aplikohet në tokë krejtësisht të thatë. Kripërat e përqendruara mund të dëmtojnë fijet e holla të rrënjëve. Toka ujitet lehtë përpara ushqimit dhe përsëri pas tij, nëse produkti e kërkon. Udhëzimet e prodhuesit duhen respektuar, ndërsa doza mund të ulet për bimët e reja.

Nëse gjethet janë të gjelbra dhe rritja është e ekuilibruar, nuk ka arsye për plehërim të përsëritur. Ushqimi i panevojshëm rrit sasinë e kripërave dhe mund të çrregullojë mikroorganizmat e tokës. Një bimë e ushqyer tepër bëhet më tërheqëse për disa dëmtues thithës. Vlerësimi vizual duhet të shoqërohet me kontrollin e tokës dhe historikun e plehërimit.

Ushqimi gjatë lulëzimit

Gjatë lulëzimit, bima mund të përfitojë nga një ushqim i lehtë nëse toka është e varfër. Preferohet një formulë me azot të moderuar dhe përmbajtje të mjaftueshme kaliumi. Kaliumi ndihmon në forcimin e indeve dhe mbështet cilësinë e luleve. Megjithatë, ai nuk mund të kompensojë mungesën e dritës ose ujitjen e gabuar.

Plehrat e lëngshme veprojnë shpejt dhe duhen holluar me kujdes. Një përqendrim më i ulët është zakonisht më i sigurt se një trajtim i fortë. Aplikimi bëhet në tokë të lagësht dhe jo mbi gjethe të nxehta. Ushqimi ndërpritet nëse bima tregon shenja vyshkjeje ose dëmtimi të rrënjëve.

Lëndët organike të lëngshme mund të përdoren, por përbërja e tyre ndryshon sipas produktit. Ato nuk duhet të konsiderohen automatikisht të padëmshme vetëm sepse kanë origjinë organike. Edhe plehrat organike mund të djegin rrënjët kur përdoren në sasi të lartë. Matja dhe hollimi janë të nevojshme në çdo rast.

Në fund të lulëzimit, nevoja për ushqim zvogëlohet. Një dozë e fortë azoti në fund të verës nxit rritje të butë që nuk piqet para dimrit. Kjo rrit ndjeshmërinë ndaj ngricës dhe sëmundjeve. Në këtë periudhë, kujdesi përqendrohet te lagështia e moderuar dhe shëndeti i gjetheve.

Korrigjimi i gabimeve të zakonshme

Kur bima është ujitur tepër, ujitja ndërpritet derisa toka të fillojë të ajroset. Sipërfaqja lirohet me shumë kujdes për të përmirësuar shkëmbimin e ajrit. Në tokë të rëndë mund të jetë e nevojshme ngritja e bimës dhe përmirësimi i kullimit. Rrënjët e kalbura hiqen përpara rimbjelljes.

Kur toka është tharë shumë, uji jepet gradualisht. Një sasi e madhe mbi tokë të fortësuar mund të rrjedhë anash pa depërtuar. Ujitja në dy ose tre kalime të ngadalta e lag profilin më njëtrajtësisht. Pas rikuperimit, përdoret një mbulesë e hollë për të kufizuar humbjen e ujit.

Në rast të tepricës së plehut, toka ujitet thellë për të shpëlarë kripërat, nëse kullimi është i mirë. Në enë, uji duhet të dalë lirshëm nga vrimat e poshtme. Plehërimi ndërpritet derisa të shfaqet rritje e shëndetshme. Gjethet e dëmtuara nuk rikthehen, por lastarët e rinj tregojnë nëse rrënjët janë stabilizuar.

Mungesat ushqyese duhen korrigjuar vetëm pasi të përjashtohen problemet me rrënjët dhe reaksionin e tokës. Një element mund të jetë i pranishëm, por i paarritshëm për shkak të aciditetit të papërshtatshëm. Shtimi i dozave të tjera mund ta përkeqësojë çekuilibrin. Korrigjimi gradual dhe i matur është më i sigurt se ndërhyrja e menjëhershme me shumë produkte.