Mbjellja dhe shumëzimi i rrushit të maces me gjethe fasuleje

Mbjellja e kësaj bime është një proces që kërkon vëmendje ndaj përgatitjes së tokës dhe kohës së duhur për të siguruar një fillim të mbarë. Edhe pse bima është e njohur për qëndrueshmërinë e saj, faza fillestare e vendosjes në kopsht përcakton forcën me të cilën ajo do të përballet me vitet e ardhshme. Çdo kopshtar duhet të kuptojë se rrënjët e reja kanë nevojë për një mjedis që nxit eksplorimin e tokës pa u përballur me barriera fizike apo lagështirë mbytëse. Me teknikën e duhur dhe pak durim, mund të krijosh një oaz të vërtetë duke nisur nga vetëm disa ekzemplarë bazë.

Koha optimale për mbjellje

Periudha më e mirë për të futur këtë bimë në kopshtin tënd është pranvera e hershme, menjëherë pasi rreziku i ngricave të forta të tokës ka kaluar. Gjatë kësaj kohe, temperaturat e moderuara dhe lagështia natyrore e tokës favorizojnë zhvillimin e shpejtë të rrënjëve të reja përpara se të vijë nxehtësia e verës. Bima ka mjaftueshëm kohë për t’u stabilizuar dhe për të ndërtuar rezervat e nevojshme të energjisë për sezonin e rritjes. Nëse mbjell në këtë kohë, do të shohësh rezultate të dukshme brenda pak javësh.

Vjeshta është gjithashtu një alternativë e mirë, veçanërisht në zonat ku dimri nuk është ekstremisht i ashpër dhe toka mbetet e ngrohtë për një kohë të gjatë. Mbjellja në vjeshtë lejon bimën të fokusohet tërësisht te rrënjët, pasi aktiviteti mbitokësor fillon të ngadalësohet. Është e rëndësishme që mbjellja të bëhet të paktën gjashtë javë përpara se toka të ngrijë, në mënyrë që rrënjët të kapen mirë. Kjo strategji shpesh çon në një shpërthim më të fuqishëm rritjeje kur vjen pranvera tjetër.

Mbjellja gjatë mesit të verës duhet të shmanget nëse është e mundur, pasi stresi termik mund të jetë shumë i madh për një bimë të sapovendosur. Nëse je i detyruar ta bësh këtë, duhet të tregosh kujdes të jashtëzakonshëm me ujitjen dhe ndoshta të sigurosh hije artificiale gjatë ditëve të para. Dielli i fortë mund të thajë tokën shumë shpejt, duke mos i lënë kohë rrënjëve të thithin lagështinë e nevojshme. Është gjithmonë më mirë të punosh në harmoni me ciklet natyrore të motit.

Gjithashtu, momenti i ditës kur kryen mbjelljen luan një rol në reduktimin e stresit të bimës. Mëngjesi i hershëm ose mbrëmja vonë, kur temperaturat janë më të ulëta dhe rrezatimi diellor është i dobët, janë momentet më të përshtatshme. Kjo i jep mundësi bimës të ambientohet me mjedisin e ri gjatë orëve të natës pa u përballur me avullimin e lartë. Pak kujdes në zgjedhjen e kohës rrit ndjeshëm shanset për sukses të plotë.

Procesi i mbjelljes hapat pas hapi

Përpara se të nisësh, hap një gropë që është dy herë më e gjerë se masa e rrënjëve të bimës që ke në vazo. Gjerësia është më e rëndësishme se thellësia, pasi kjo nxit rrënjët të shtrihen anash dhe të krijojnë një bazë të qëndrueshme. Në fund të gropës, mund të shtosh pak zhavorr ose rërë të trashë nëse dyshon se drenazhimi i tokës tënde nuk është i mjaftueshëm. Kjo masë parandaluese do të mbajë lagështirën larg qafës së ndjeshme të bimës.

Kur e nxjerr bimën nga vazos origjinale, bëje me kujdes për të mos dëmtuar kërcellin mishtor që mund të thyhet lehtë. Nëse rrënjët janë rrotulluar shumë rreth vetes, mund t’i hapësh ato butësisht me dorë për t’i inkurajuar të rriten drejt tokës së re. Vendose bimën në gropë në të njëjtën thellësi që ishte në vazo, asnjëherë më thellë. Mbulimi i kërcellit me shumë tokë mund të shkaktojë kalbje të shpejtë të pjesës mbitokësore.

Mbush hapësirën rreth rrënjëve me një përzierje të tokës së kopshtit dhe pak komposti të dekompozuar mirë. Ngjeshe tokën lehtë me duar për të eliminuar xhepat e ajrit, por mos e shtyp shumë fort sepse bima ka nevojë për oksigjen në rrënjë. Pas mbjelljes, bëj një ujitje të bollshme për të ndihmuar tokën të ulet dhe të kontaktojë plotësisht me rrënjët. Ky ujim fillestar është thelbësor për të “zgjuar” bimën në shtëpinë e saj të re.

Së fundi, mund të shtosh një shtresë të hollë mulch-i mineral, si guralecë ose rërë dekorative, rreth bazës së bimës. Kjo jo vetëm që duket bukur, por ndihmon në parandalimin e spërkatjes së baltës mbi gjethe gjatë shirave. Gjithashtu, mban qafën e rrënjës të thatë, duke ofruar një mbrojtje shtesë kundër sëmundjeve kërpudhore. Tashmë bima jote është gati për të nisur udhëtimin e saj në kopshtin tënd profesional.

Shumëzimi me copa kërcelli dhe gjetheje

Një nga veçoritë më të mrekullueshme të kësaj bime është lehtësia me të cilën ajo mund të shumëzohet përmes copave të kërcellit. Gjatë verës, mund të presësh një pjesë të shëndetshme të kërcellit, rreth 10 deri në 15 centimetra të gjatë. Hiq gjethet nga pjesa e poshtme e copës dhe lere atë në një vend të hijeve për një ose dy ditë. Kjo lejon që plaga e prerjes të krijojë një kallus, i cili parandalon kalbjen kur të vendoset në tokë.

Pasi kallusi është formuar, futeni copën në një vazo të mbushur me një përzierje rëre dhe torfe të lagësht. Mos e ujit shumë gjatë ditëve të para, thjesht mbaje substratin paksa të lagur me spërkatje. Brenda pak javësh, do të vëresh se bima fillon të shfaqë rezistencë kur e tërheq lehtë, gjë që tregon se rrënjët e reja janë formuar. Kjo metodë është shumë efektive dhe të lejon të prodhosh shumë bimë të reja në një kohë të shkurtër.

Edhe gjethet individuale mund të përdoren për shumëzim, megjithëse ky proces kërkon më shumë kohë dhe durim. Thjesht vendos një gjethe të shëndetshme mbi sipërfaqen e tokës së lagësht dhe prisni që natyra të bëjë punën e saj. Pas disa kohësh, një bimë e vogël në miniaturë do të fillojë të rritet nga baza e gjethes, duke përdorur rezervat e saj të ujit. Është një proces magjepsës për t’u vëzhguar, veçanërisht për kopshtarët që duan të kuptojnë biologjinë e bimëve.

Sapo bimët e reja të kenë krijuar një sistem rrënjor të fortë dhe disa gjethe të vërteta, ato mund të transferohen në vazo individuale ose direkt në kopsht. Trajtoji ato me kujdes gjatë javëve të para, pasi janë më delikate se bimët e rritura. Shumëzimi me copa është mënyra më e mirë për të rinuar një kopsht ose për të ndarë bukurinë e kësaj bime me miqtë dhe kolegët. Kostoja është zero, ndërsa kënaqësia e rritjes së një bime nga e para është e pamatshme.

Shumëzimi me ndarjen e shkurres

Ndarja e shkurres është metoda më e shpejtë për të marrë bimë të mëdha dhe të gatshme për të lulëzuar menjëherë. Kjo procedurë duhet të kryhet çdo tre ose katër vjet për të rinuar bimën mëmë dhe për të parandaluar që qendra e saj të bëhet shumë e drunjtë. Koha më e mirë për ndarje është pranvera, kur rritja e re sapo ka filluar të shfaqet mbi sipërfaqen e tokës. Me një lopatë të mprehtë, nxirrni të gjithë masën e rrënjëve nga toka me kujdes.

Pasi bima është jashtë, përdor duart ose një thikë kopshti të dizinfektuar për ta ndarë masën në disa pjesë më të vogla. Çdo pjesë e re duhet të ketë të paktën dy ose tre sythe rritjeje dhe një sasi të mjaftueshme rrënjësh të shëndetshme. Mos u shqetëso nëse disa rrënjë dëmtohen gjatë procesit, pasi bima ka një aftësi të lartë rigjeneruese. Megjithatë, mundohu t’i mbash ndarjet sa më të pastra dhe të rregullta.

Mbillni menjëherë pjesët e ndara në vendet e tyre të reja, duke ndjekur të njëjtat parime si për mbjelljen e bimëve të reja. Është e rëndësishme që toka në vendin e ri të jetë e përgatitur mirë dhe e pasuruar me pak lëndë organike. Ujitini mirë ndarjet e reja për t’i ndihmuar të kapen shpejt dhe të mos pësojnë stres nga zhvendosja. Ndarja e shkurres jo vetëm që të jep bimë të reja, por përmirëson edhe shëndetin e bimës origjinale duke i dhënë më shumë hapësirë.

Ky proces siguron që kopshti yt të mbetet gjithmonë i ri dhe me bimë që kanë një energji rritëse të lartë. Shumë kopshtarë profesionistë e konsiderojnë ndarjen si një mjet menaxhimi të hapësirës, duke mbajtur bimët brenda kufijve të dëshiruar. Pas ndarjes, do të vëresh se lulet e bimëve të reja janë shpesh më të mëdha dhe më të gjalla se ato të bimës së vjetër të lënë pa ndarë. Është një cikël i nevojshëm që garanton jetëgjatësinë e kësaj specieje në peizazhin tënd.