Mbjellja e angjinarës përfaqëson një nga fazat më kritike të të gjithë procesit të kultivimit. Nëse ky hap kryhet në mënyrën e duhur, bima do të ketë një bazë të fortë për t’u zhvilluar dhe për të prodhuar për shumë vite me radhë. Shumëzimi i kësaj bime mund të bëhet përmes farave ose me rrugë vegjetative, ku secila metodë ka përparësitë e veta specifike. Përzgjedhja e metodës varet kryesisht nga koha që disponon dhe rezultati që dëshiron të arrish në kopshtin tënd.
Fillimi me farë kërkon durim dhe një mjedis të kontrolluar me kujdes gjatë javëve të para. Farat duhen mbjellë në saksi të vogla rreth 8 deri në 12 javë para ngricës së fundit të pranverës. Përdorimi i një dheu cilësor për mbjellje siguron që embrionet të kenë të gjithë ushqyesit e nevojshëm. Temperatura e mjedisit duhet të jetë konstante rreth 20 gradë Celsius për të stimuluar mbirjen e shpejtë dhe uniforme.
Pas mbirjes, fidanët kanë nevojë për dritë të bollshme për të mos u zgjatur shumë dhe për të mos u dobësuar. Është e rëndësishme që të rregullohet lagështia e dheut në mënyrë që të mos jetë asnjëherë i tharë plotësisht. Procesi i forcimit të fidanëve është i domosdoshëm përpara se ato të transferohen në fushë të hapur. Kjo arrihet duke i nxjerrë gradualisht jashtë për disa orë çdo ditë, duke rritur kohën e ekspozimit ndaj elementeve.
Transferimi në tokë bëhet kur rreziku i ngricave ka kaluar plotësisht dhe toka është ngrohur mjaftueshëm. Vrima e mbjelljes duhet të jetë mjaft e madhe për të akomoduar të gjithë sistemin rrënjor pa e dëmtuar atë. Pas vendosjes së fidanit, dheu duhet të ngjeshet lehtë rreth tij për të eliminuar xhepat e ajrit. Një ujitje e bollshme menjëherë pas mbjelljes ndihmon në vendosjen e mirë të rrënjëve në mjedisin e ri.
Shumëzimi vegjetativ përmes filizave anësorë
Shumëzimi me filiza anësorë, ose “offshoots”, është metoda më e preferuar nga kultivuesit profesionistë. Kjo metodë garanton që bima e re të jetë identike me bimën mëmë në aspektin e cilësisë dhe rendimentit. Filizat duhen marrë nga bimë të shëndetshme që janë të paktën dy ose tre vjeçare. Koha më e mirë për këtë proces është fillimi i pranverës, kur bima sapo ka filluar të zgjohet.
Më shumë artikuj mbi këtë temë
Për të ndarë një filiz, duhet të gërmosh me kujdes rreth bazës së bimës kryesore për të ekspozuar lidhjen. Përdor një lopatë të mprehtë ose një thikë të madhe për të prerë filizin bashkë me një pjesë të rrënjës. Është thelbësore që filizi të ketë të paktën disa rrënjë të veta për të siguruar mbijetesën. Ky proces duhet bërë me shpejtësi për të mos lejuar tharjen e rrënjëve të ekspozuara ndaj ajrit.
Pasi të kesh siguruar filizin, mbilleni atë menjëherë në vendin e tij të përhershëm ose në një vazo të madhe. Thellësia e mbjelljes duhet të jetë e njëjtë me atë që ishte në bimën mëmë për të shmangur kalbjen e qafës. Hiqni disa nga gjethet e mëdha të jashtme për të reduktuar humbjen e ujit përmes transpirimit. Kjo ndihmon bimën e re të përqendrojë energjinë e saj në zhvillimin e rrënjëve të reja.
Kujdesi pas mbjelljes së filizave është kritik gjatë dy javëve të para të përshtatjes. Ujitja duhet të jetë e rregullt por jo e tepërt, duke mbajtur zonën e rrënjëve vazhdimisht të lagësht. Hijëzimi i lehtë gjatë ditëve shumë të nxehta mund të rrisë shkallën e suksesit të zënies së rrënjës. Sapo të shohësh rritje të re në qendër të filizit, mund të jesh i sigurt se shumëzimi ka pasur sukses.
Kushtet optimale të tokës dhe përgatitja e vendit
Përpara se të fillosh mbjelljen, vlerësimi i strukturës së tokës është një detyrë që nuk mund të anashkalohet. Angjinarja kërkon një tokë që është njëkohësisht e pasur me lëndë ushqyese dhe ka aftësi të shkëlqyera kulluese. Tokat e rënda argjilore duhen pasuruar me rërë lumi dhe sasi të mëdha lënde organike. Një përgatitje e mirë e tokës parandalon problemet e mëvonshme me rritjen e ngadaltë ose sëmundjet.
Lërimi i tokës duhet të shkojë në një thellësi prej të paktën 30 deri në 40 centimetra. Gjatë këtij procesi, mund të inkorporosh pleh organik të dekompozuar mirë ose kompost cilësor. Kjo lëndë organike jo vetëm që ushqen bimën, por edhe përmirëson aftësinë e tokës për të mbajtur lagështinë. Një tokë e tregtuar mirë është baza e një kulture që mund të zgjasë deri në pesë vjet.
Nëse kopshti yt ka probleme me drenazhin, rekomandohet krijimi i rreshtave të ngritur për mbjellje. Këta rreshta lejojnë që uji i tepërt të largohet nga zona e ndjeshme e rrënjëve gjatë shirave të rrëmbyeshëm. Lartësia e rreshtave duhet të jetë rreth 15 deri në 20 centimetra mbi nivelin e tokës. Kjo metodë ndihmon gjithashtu që toka të ngrohet më shpejt në fillim të sezonit pranveror.
Së fundi, duhet të verifikosh pH-në e tokës për t’u siguruar që është brenda kufijve optimalë. Angjinarja performon më mirë në toka me pH neutral ose paksa alkalin. Nëse toka është shumë acide, shtohet gëlqere bujqësore sipas udhëzimeve të analizës së tokës. Kjo siguron që të gjithë mikroelementet të jenë të disponueshëm për bimën gjatë gjithë ciklit të saj të rritjes.
Hapësira dhe teknika e saktë e mbjelljes
Hapësira midis bimëve është një faktor që shpesh nënvlerësohet nga kopshtarët amatorë. Meqenëse angjinarja rritet mjaft shumë, distanca midis bimëve duhet të jetë të paktën një metër. Distanca midis rreshtave duhet të jetë gjithashtu rreth një deri në një metër e gjysmë. Kjo hapësirë e madhe siguron që gjethet të mos mbivendosen, duke lejuar dritën dhe ajrin të depërtojnë kudo.
Kur vendos bimën në vrimën e mbjelljes, sigurohu që baza e kërcellit të jetë në nivelin e tokës. Nëse e mbjell shumë thellë, rrezikon kalbjen e qafës së bimës për shkak të lagështisë. Nga ana tjetër, mbjellja shumë sipërfaqësore mund të çojë në tharjen e shpejtë të rrënjëve kryesore. Gjetja e ekuilibrit të duhur është çelësi për një fillim të mbarë dhe të shëndetshëm.
Përdorimi i një plehu startues të pasur me fosfor mund të ndihmojë në zhvillimin e shpejtë të rrënjëve. Fosfori është element kyç për forcimin e sistemit rrënjor në javët e para pas mbjelljes. Ky pleh duhet të vendoset në fund të vrimës dhe të mbulhet me një shtresë të hollë dheu. Kështu, rrënjët e reja do të rriten drejt tij pa u djegur nga kontakti i drejtpërdrejtë me plehun.
Menjëherë pas përfundimit të mbjelljes, vendosja e një shtrese mulch-i rreth bimës është shumë e dobishme. Mulchi mban lagështinë në tokë dhe parandalon mbirjen e barërave të këqija që do të konkurronin me fidanin. Përdor kashtë ose lëvore druri të copëtuar për këtë qëllim, duke lënë një hapësirë të vogël rreth kërcellit. Kjo teknikë thjeshtëson mirëmbajtjen e mëtejshme dhe mbron bimën e re nga stresi i mjedisit.
