Përgatitja e kësaj shkurreje për muajt e ftohtë është një detyrë që nuk duhet lënë pas dore në asnjë mënyrë. Edhe pse pierisi japonez është një bimë e qëndrueshme, ngricat e forta mund të lënë gjurmë të pashlyeshme. Ti duhet të fillosh procesin e përgatitjes që në fund të vjeshtës për të siguruar një kalim të butë. Dimri kërkon një qasje mbrojtëse që fokusohet te ruajtja e lagështisë dhe integritetit të bimës.
Shumë njerëz gabimisht mendojnë se bimët nuk kanë nevojë për ujë gjatë periudhës së dimrit të ftohtë. Gjethet e gjelbra të përhershme vazhdojnë të humbasin lagështi edhe kur temperaturat janë shumë të ulëta. Ti duhet të sigurohesh që bima të hyjë në dimër me një sistem rrënjor të hidratuar mirë dhe thellë. Një ujitje e bollshme para ngrirjes së parë të tokës është dhurata më e mirë për të.
Era e ftohtë e dimrit është shpesh më e rrezikshme sesa vetë temperatura e ulët e ajrit. Ajo mund të shkaktojë “tharje dimërore”, ku bima humbet ujë më shpejt sesa mund ta thithë nga rrënjët. Ti do të shohësh se si skajet e gjetheve marrin një ngjyrë kafe dhe bëhen shumë të thyeshme. Mbrojtja fizike nga rrymat e forta të ajrit do të parandalojë këtë fenomen të pakëndshëm.
Për bimët e reja, mbrojtja shtesë është absolutisht e domosdoshme gjatë dy ose tre viteve të para. Rrënjët e tyre nuk janë ende mjaftueshëm të thella për t’i shpëtuar ngrirjes së sipërfaqes së dheut. Ti mund të krijosh një mjedis më të sigurt duke përdorur materiale natyrale ose mbulesa artificiale mbrojtëse. Kujdesi yt do të shpërblehet me një lulëzim spektakolar kur të vijë pranvera e re.
Përgatitja për ngricat e para
Sapo netët fillojnë të ftohen ndjeshëm, është koha të rregullosh shtresën e mulçit rreth bazës së pierisit. Ti duhet të shtosh rreth pesë deri në dhjetë centimetra mulç të ri për të izoluar rrënjët mirë. Ky “jorgan” natyral mbron tokën nga ndryshimet e papritura dhe ekstreme të temperaturës që ndodhin në dimër. Rrënjët e mbrojtura do të thotë një bimë që mbijeton më lehtësisht edhe në ngricat më të forta.
Më shumë artikuj mbi këtë temë
Nëse bima jote është mbjellë në një vend shumë të ekspozuar, mendo për ndërtimin e një barriere mbrojtëse. Ti mund të përdorësh kunj druri dhe një copë thasësh kërpi për të krijuar një mbrojtje kundër erës. Kjo barrierë nuk duhet ta prekë bimën direkt, por të shërbejë si një mburojë rreth saj në kopsht. Ky veprim redukton ndjeshëm stresin termic që pëson shkurrja jote e preferuar japoneze.
Mos bëj asnjë krasitje të rëndë gjatë vjeshtës së vonë, pasi kjo stimulon rritje të re dhe të dobët. Degët e reja që dalin në këtë kohë nuk kanë mundësi të drunëzohen para se të vijë i ftohti. Ti do të vëresh se këto pjesë të buta do të jenë të parat që do të nxijnë nga ngrica. Lëre krasitjen për kohën e duhur pas lulëzimit pranveror për të qenë plotësisht i sigurt.
Kontrollo gjithashtu nëse degët e bimës janë të forta dhe mund të mbajnë peshën e mundshme të borës. Nëse bima ka degë shumë të gjata dhe të holla, mund t’i lidhësh lehtësisht me një spango të butë. Ti duhet të kesh kujdes që të mos e shtrëngosh spangon shumë fort për të mos dëmtuar lëvoren delikate. Ky stabilizim mekanik parandalon thyerjet e dhimbshme të degëve gjatë stuhive të dimrit që vijnë.
Mbrojtja e bimëve në vazo
Bimët që rriten në vazo janë shumë më të ndjeshme ndaj të ftohtit sesa ato që janë në tokë. Toka në vazo ngrin plotësisht dhe shumë më shpejt, duke rrezikuar direkt jetën e rrënjëve të pierisit. Ti duhet t’i zhvendosësh vazot në një vend më të mbrojtur, si për shembull pranë murit të shtëpisë. Muri lëshon pak nxehtësi dhe ofron mbrojtje nga era e ftohtë që fryn gjatë natës.
Më shumë artikuj mbi këtë temë
Një tjetër mundësi është t’i mbështjellësh vazot me materiale izoluese si pëlhura me flluska ose pëlhurë kërpi. Ti mund ta mbushësh hapësirën mes vazos dhe mbështjelljes me gjethe të thata ose me kashtë të pastër. Kjo krijon një shtresë izolimi termik që ngadalëson procesin e ngrirjes së dheut brenda në vazo. Kjo vëmendje shtesë bën diferencën midis një bime të tharë dhe një bime që mbijeton bukur.
Gjatë dimrit, ujitja e bimëve në vazo duhet bërë vetëm kur toka nuk është e ngrirë fare. Ti duhet të zgjedhësh ditët më të ngrohta të javës për të dhënë një sasi të vogël uji. Mos lejo që uji të grumbullohet në pjatën e vazos, pasi kjo mund të çojë në kalbjen e rrënjëve. Hidratimi i saktë është po aq i rëndësishëm në vazo sa edhe për bimët që janë në tokë.
Nëse temperaturat priten të bien në nivele ekstreme, mund t’i futësh vazot përkohësisht në një garazh ose bodrum të ftohtë. Ky mjedis nuk duhet të jetë i ngrohtë, pasi bima ka nevojë për fazën e saj të qetësisë dimërore. Ti duhet ta kthesh bimën jashtë sapo të kalojë kulmi i të ftohtit të rrezikshëm për të. Lëvizshmëria e vazove është një avantazh që ti duhet ta shfrytëzosh me mençuri kopshtare.
Përdorimi i mbulesave mbrojtëse
Mbulesat mbrojtëse duhet të përdoren vetëm kur është vërtet e nevojshme dhe me shumë kujdes nga ana jote. Materiali më i mirë është pëlhura kopshtare e bardhë që lejon ajrin dhe dritën të depërtojnë deri te bima. Ti nuk duhet të përdorësh kurrë plastikë të zezë që prek drejtpërdrejt gjethet e shkurres tënde të bukur. Plastika mund të krijojë lagështi të tepërt dhe të “djegë” gjethet kur dielli të dalë përsëri.
Mbulesa duhet të ankorohet mirë në tokë që të mos e marrë era e fortë gjatë natës. Ti mund të përdorësh gurë ose kunja metalike për të siguruar skajet e pëlhurës rreth bimës tënde. Sigurohu që pëlhura të jetë e lirshme dhe të mos e shtypë kurorën e shkurres në mënyrë të panevojshme. Ky “çadër” mbrojtës do të krijojë një mikroklimë disa gradë më të ngrohtë sesa mjedisi jashtë.
Është shumë e rëndësishme që t’i heqësh këto mbulesa sapo temperaturat të rriten mbi zero gradë Celsius. Lënia e mbulesës gjatë ditëve me diell mund të nxehë bimën dhe ta zgjojë atë para kohe. Ti duhet të jesh në sinkron me parashikimin e motit për të vepruar në kohën e duhur dhe me saktësi. Ky proces kërkon përkushtim, por shëndeti i pierisit tënd meriton çdo minutë të kohës tënde.
Nëse borë e madhe bie mbi mbulesë, pastroje atë me shumë kujdes për të mos dëmtuar degët poshtë saj. Pesha e borës së lagur mund të jetë befasuese dhe mund të shtypë strukturën e bimës tënde japoneze. Ti mund të përdorësh një fshesë të butë për të larguar borën pa shkaktuar asnjë lloj dëmtimi fizik. Mbrojtja e kombinuar me vëzhgimin e vazhdueshëm është formula fituese për dimërimin e suksesshëm.
Tranzicioni drejt pranverës
Sapo ditët fillojnë të zgjaten dhe dielli të bëhet më i ngrohtë, bima fillon të zgjohet gradualisht. Ti duhet të fillosh të heqësh gradualisht shtresat e tepërta të mulçit që ishin vendosur për dimrin e ftohtë. Lëre tokën të marrë frymë dhe të ngrohet nga rrezet e para të diellit pranveror që po vjen. Ky tranzicion duhet të bëhet me kujdes për të mos dëmtuar sythat e rinj që mund të jenë shfaqur.
Kontrollo bimën për çdo degë që mund të jetë tharë ose dëmtuar nga i ftohti i dimrit të kaluar. Ti mund t’i presësh këto pjesë të vdekura sapo të jesh i sigurt se nuk ka më rrezik ngricash. Prerja e pjesëve të dëmtuara do t’i japë bimës mundësi të fokusojë energjinë te rritja e saj e re. Ti do të shohësh se si bima do të fillojë të gjallërohet me një shpejtësi befasuese për ty.
Ujitja duhet të rritet gradualisht nëse pranvera është e thatë dhe me shumë erëra që thajnë tokën. Ti duhet të kontrollosh lagështinë e dheut rregullisht për të mbështetur formimin e sythave të luleve të bukura. Mos harro se ky është momenti kur bima ka nevojë për mbështetjen tënde maksimale për të lulëzuar. Një fillim i mbarë në pranverë është rezultati i një dimërimi të bërë me shumë mend dhe kujdes.
Së fundi, mos u nxitoni të plehëroni derisa të shihni shenjat e para të rritjes së gjelbër dhe aktive. Plehërimi i parakohshëm mund të mos shfrytëzohet mirë nga rrënjët që janë ende në gjumë të thellë. Ti duhet të kesh durim dhe të ndjekësh ritmin natyral që dikton vetë bima japoneze në kopshtin tënd. Kopshtaria është një mësim i vazhdueshëm durimi dhe harmonie me ciklet e mrekullueshme të natyrës.