Mbjellja e kësaj bime kërkon një planifikim të kujdesshëm për të siguruar që ajo të zërë rrënjë me sukses. Është thelbësore të zgjedhësh kohën e duhur, zakonisht në fillim të pranverës ose në vjeshtë. Gjatë këtyre periudhave, temperaturat janë të buta dhe lagështia e tokës është më e lehtë për t’u kontrolluar. Një fillim i mbarë do të përcaktojë fatin e bimës për vitet që do të vijnë në kopshtin tënd.
Përzgjedhja e vendit është hapi i parë dhe më kritik në procesin e mbjelljes. Kjo bimë preferon hijen e pjesshme deri në hijen e plotë, larg rrezeve të drejtpërdrejta të diellit të mesditës. Dielli i fortë mund të djegë gjethet delikate dhe të thajë tokën shumë shpejt. Kërko një vend nën pemë gjetherënëse që ofrojnë një dritë të filtruar dhe një mjedis të freskët.
Pasi të kesh gjetur vendin, duhet të përgatisësh vrimën e mbjelljes me shumë kujdes. Vrima duhet të jetë të paktën dy herë më e gjerë se sistemi rrënjor i bimës që po mbjell. Kjo i lejon rrënjëve të reja të përhapen lehtësisht në tokën e punuar rishtazi. Shtimi i një sasie të vogël komposti në fund të vrimës mund t’i japë bimës shtysën e nevojshme.
Gjatë vendosjes së bimës në vrimë, sigurohu që sythi i rritjes të jetë në nivelin e duhur me sipërfaqen e tokës. Mbjellja shumë e thellë mund të shkaktojë kalbjen e sythave, ndërsa mbjellja shumë e cekët mund t’i thajë ato. Mbush vrimën me tokën e përgatitur dhe shtypeni lehtë me duar për të hequr xhepat e ajrit. Ujitja e menjëhershme pas mbjelljes ndihmon në vendosjen e tokës rreth rrënjëve të reja.
Shumëzimi përmes ndarjes së rrënjëve
Ndarja e rrënjëve është metoda më e shpejtë dhe më e sigurt për të shtuar numrin e bimëve në kopsht. Kjo procedurë duhet të kryhet vetëm kur bima është e rritur plotësisht dhe ka formuar një tufë të madhe. Koha më e mirë për këtë është në fillim të pranverës, sapo të shfaqen shenjat e para të rritjes. Në këtë fazë, bima ka energji të mjaftueshme për t’u rimëkëmbur nga trauma e ndarjes.
Më shumë artikuj mbi këtë temë
Gërmo me kujdes rreth gjithë tufës, duke u përpjekur të mbash sa më shumë tokë rreth rrënjëve. Përdor një thikë të mprehtë dhe të pastër për të ndarë rizomën në disa pjesë më të vogla. Çdo pjesë e re duhet të ketë të paktën një ose dy sytha të shëndetshëm dhe një sistem rrënjor funksional. Sa më e madhe të jetë pjesa e ndarë, aq më shpejt do të lulëzojë bima e re.
Pas ndarjes, është e rëndësishme që pjesët e reja të mbillen sa më shpejt që të jetë e mundur. Mos i lë rrënjët të ekspozuara ndaj ajrit për një kohë të gjatë pasi ato mund të thuhen shumë shpejt. Ndiq të njëjtat procedura mbjelljeje si për bimët e reja, duke siguruar ujitje të bollshme. Bimët e ndara mund të kenë nevojë për një sezon për t’u përshtatur përpara se të lulëzojnë përsëri.
Kjo metodë jo vetëm që të jep bimë të reja, por edhe rinovon bimën mëmë që mund të jetë bërë shumë e dëshur. Duke hapur hapësirë në qendër të tufës, nxit rritjen e re dhe përmirëson qarkullimin e ajrit. Është një mënyrë e shkëlqyer për të shpërndarë bukurinë e kësaj bime në zona të ndryshme të kopshtit. Mbaj mend të pastrosh gjithmonë mjetet pas çdo ndarjeje për të shmangur përhapjen e sëmundjeve.
Kultivimi nga farat
Shumëzimi me fara është një proces që kërkon shumë durim, por që ofron një kënaqësi të madhe. Farat duhet të mblidhen sapo të piqen, zakonisht në fund të verës ose në fillim të vjeshtës. Ato humbasin fuqinë e tyre mbirëse shumë shpejt nëse thahen, prandaj mbjellja e menjëhershme është e rekomanduar. Mund t’i mbjellësh ato direkt në një shtrat të përgatitur jashtë ose në vazo të vogla.
Më shumë artikuj mbi këtë temë
Nëse zgjedh të mbjellësh farat në vazo, përdor një përzierje të lehtë dhe të pasur me humus. Mbuloji farat vetëm me një shtresë shumë të hollë dheu, pasi ato kanë nevojë për pak dritë për të mbirë. Vazot duhet të lihen jashtë gjatë dimrit sepse farat kanë nevojë për një periudhë të ftohtë për të thyer letargjinë. Ky proces njihet si stratifikimi natyror dhe është thelbësor për suksesin.
Mbirja zakonisht ndodh në pranverën e ardhshme, por ndonjëherë mund të marrë edhe më shumë kohë. Fidanët e rinj janë shumë të vegjël dhe rriten ngadalë gjatë vitit të parë të jetës së tyre. Duhet t’i mbash ato në një vend me hije dhe të sigurohesh që toka të mos thahet asnjëherë. Gjatë kësaj kohe, ato po fokusohen në zhvillimin e rizomës së tyre të parë nëntokësore.
Mund të duhen tre deri në pesë vjet që një bimë e rritur nga fara të prodhojë lulet e saj të para. Edhe pse është një rrugë e gjatë, bimët e rritura nga farat janë shpesh më të adaptuara me mikroklimën tënde lokale. Kjo metodë të lejon gjithashtu të vëresh variacione të vogla natyrore në ngjyrën ose formën e gjetheve. Për një kopshtar të pasionuar, ky është një projekt afatgjatë plotësisht i vlefshëm.
Kujdesi pas mbjelljes dhe stabilizimi
Periudha pas mbjelljes është koha kur bima është më e prekshme dhe kërkon vëmendjen tënde të plotë. Monitorimi i lagështisë së tokës duhet të jetë ditor gjatë javëve të para të adaptimit. Mos prit që bima të shfaqë shenja vyshkjeje përpara se ta ujitësh, por mbaje tokën vazhdimisht të freskët. Një bimë që nuk pëson stres gjatë kësaj faze do të zhvillohet shumë më shpejt.
Përdorimi i një shtrese mulch rreth bazës së bimës është një praktikë e shkëlqyer pas mbjelljes. Mulchi ndihmon në ruajtjen e lagështisë, shtypjen e barërave të këqija dhe rregullimin e temperaturës së tokës. Përdor materiale organike si gjethe të grira ose lëvore pemësh të dekompozuara për rezultate më të mira. Kjo do të dekompozohet gradualisht, duke ushqyer tokën në mënyrë natyrale gjatë gjithë kohës.
Shmang plehërimin e rëndë menjëherë pas mbjelljes ose ndarjes së bimëve të tua të reja. Rrënjët e dëmtuara mund të digjen nga kripërat e plehrave kimike nëse ato aplikohen shumë herët. Prit derisa të shohësh shenja të rritjes së re aktive përpara se të fillosh një program ushqimi. Natyra do të bëjë pjesën më të madhe të punës nëse kushtet bazë janë të duhura.
Gjatë vitit të parë, fokusi kryesor duhet të jetë mbijetesa dhe jo prodhimi i luleve të shumta. Nëse bima duket e dobët, mund të jetë e dobishme të hiqen lulet e para për të kursyer energji. Kjo i lejon bimës të drejtojë të gjitha burimet e saj drejt forcimit të rrënjëve dhe gjetheve. Një kopshtar i mençur e di se një bazë e fortë është çelësi i bukurisë së ardhshme.