Ujitja e saktë dhe plehërimi i ekuilibruar formojnë shtyllën kurrizore të kujdesit për një bozhure drunore të shëndetshme dhe jetëgjatë. Kjo bimë ka nevoja specifike që ndryshojnë në varësi të stinës dhe fazës së zhvillimit në të cilën ndodhet. Gabimet në ujitje, si teprica ashtu edhe mungesa, mund të çojnë në probleme serioze që ndikojnë në lulëzimin e vitit të ardhshëm. Një kopshtar profesionist duhet të mësojë të lexojë shenjat që bima jep kur ka nevojë për ujë ose ushqim shtesë.
Gjatë pranverës, kur bima fillon të zgjohet, nevoja për ujë rritet ndjeshëm për të mbështetur rritjen e shpejtë të gjetheve. Toka duhet të mbahet vazhdimisht e lagësht, por asnjëherë e mbytur në ujë që mund të shkaktojë asfiksi të rrënjëve. Nëse moti është i thatë gjatë kohës që po formohen sythet e luleve, ujitja bëhet edhe më kritike. Mungesa e ujit në këtë fazë mund të bëjë që sythet të thhen ose lulet të jenë më të vogla se zakonisht.
Ujitja duhet të bëhet gjithmonë në bazën e bimës, duke shmangur me çdo kusht lagien e gjetheve dhe luleve të mëdha. Uji mbi gjethe, veçanërisht në mbrëmje, krijon mjedisin perfekt për zhvillimin e sëmundjeve kërpudhore si myku i hirit. Eshtë më mirë të ujitni herët në mëngjes në mënyrë që çdo lagështi aksidentale të avullojë shpejt me rritjen e temperaturave. Përdorimi i një tubi me rrjedhje të ngadaltë lejon që uji të depërtojë thellë në sistemin rrënjor të bimës.
Me ardhjen e vjeshtës, frekuenca e ujitjes duhet të ulet gradualisht ndërsa bima hyn në fazën e saj të qetësisë. Megjithatë, toka nuk duhet të lihet të thahet plotësisht përpara se të vijë dimri dhe ngrirja e parë. Rrënjët e bozhures drunore vazhdojnë të jenë aktive nën tokë edhe kur pjesa mbitokësore duket se ka ndaluar rritjen. Një ujitje e fundit e mirë para ngrirjes ndihmon bimën të përballojë më mirë tharjen që shkakton era e ftohtë e dimrit.
Menaxhimi i lagështisë dhe drenazhi
Drenazhi i mirë është kërkesa numër një për të pasur sukses me këtë lloj bime në çdo lloj kopshti. Bozhurja drunore urren “këmbët e lagura”, gjë që do të thotë se rrënjët nuk duhet të qëndrojnë kurrë në ujë të ndenjur. Nëse toka juaj është shumë argjilore, duhet të shtoni lëndë organike dhe rërë për të përmirësuar strukturën e saj. Një shtresë drenazhimi në fund të gropës së mbjelljes mund të shpëtojë bimën gjatë periudhave me shira të rrëmbyeshëm.
Më shumë artikuj mbi këtë temë
Mbulimi i tokës me mulch është një teknikë e shkëlqyer për të mbajtur lagështinë e qëndrueshme pa mbingarkuar rrënjët me ujë. Një shtresë prej 5 deri në 10 centimetra me lëvore pishës ose kompost të dekompozuar mirë është ideale. Ky material parandalon avullimin e shpejtë të ujit gjatë ditëve të nxehta të verës dhe mban tokën të freskët. Sigurohuni që mulch-i të mos prekë drejtpërdrejt kërcellin drunor për të parandaluar kalbjen e mundshme të lëvores.
Gjatë viteve të thata, monitorimi i lagështisë në thellësi është më i rëndësishëm sesa thjesht kontrolli i sipërfaqes së tokës. Ju mund të përdorni një shufër metalike ose thjesht gishtin tuaj për të parë nëse lagështia arrin në zonën e rrënjëve. Bimët e reja kanë nevojë për ujitje më të shpeshtë pasi sistemi i tyre rrënjor nuk është ende i shtrirë në thellësi. Pasi bima të jetë pjekur, ajo bëhet më rezistente ndaj periudhave të shkurtra të thatësirës falë rrënjëve të saj të thella.
Cilësia e ujit luan gjithashtu një rol në shëndetin afatgjatë të bozhures suaj të çmuar drunore. Uji i shiut është opsioni më i mirë pasi nuk përmban klor apo kripëra të tepërta që mund të ndryshojnë pH-në. Nëse përdorni ujë rubineti, lëreni atë të qëndrojë në një kovë për pak kohë përpara se ta përdorni për ujitje. Shmangni përdorimin e ujit shumë të ftohtë direkt nga pusi gjatë ditëve përvëluese të korrikut dhe gushtit.
Plehërimi bazë dhe kërkesat ushqyese
Bozhurja drunore është një “ngrënëse” e moderuar, gjë që do të thotë se ka nevojë për ushqim të rregullt por jo të tepruar. Një aplikim i plehut organik në pranverën e hershme është zakonisht i mjaftueshëm për të nisur sezonin me sukses. Plehërimi i tepërt me azot mund të rezultojë në një rritje të harlisur të gjetheve por me pak lule të dobëta. Fosfori dhe kaliumi janë elementët që duhet të prioritizohen për të nxitur një lulëzim spektakolar dhe degë të forta.
Më shumë artikuj mbi këtë temë
Plehrat me çlirim të ngadaltë janë shumë të rekomanduara pasi ato furnizojnë bimën me ushqim në mënyrë të vazhdueshme. Kjo shmang goditjet e papritura ushqyese që mund të stresojnë sistemin rrënjor ose të nxisin rritje të panatyrshme. Mund të përdorni plehra granulare të ekuilibruara si 10-10-10 ose specifike për bimët lulëzuese. Gjithmonë shpërndajeni plehun rreth zonës ku shtrihen degët, pasi aty ndodhen rrënjët që thithin ushqimin.
Lënda organike si komposti i kopshtit ose plehu i vjetëruar i bagëtive përmirëson jo vetëm ushqyerjen por edhe strukturën e tokës. Kjo ndihmon në mbajtjen e mikroorganizmave të dobishëm që jetojnë në simbiozë me rrënjët e bozhures. Një tokë “e gjallë” është mbrojtja më e mirë natyrale kundër patogjenëve që prekin sistemin rrënjor. Shtimi i një sasie të vogël hiri druri mund të sigurojë minerale shtesë dhe të rregullojë aciditetin e tepërt.
Eshtë mirë që plehërimi të bëhet kur toka është tashmë e lagësht, për të lehtësuar shpërhapjen e lëndëve ushqyese. Asnjëherë mos hidhni pleh mbi tokë të tharë plotësisht, pasi kjo mund të rrisë përqendrimin e kripërave rreth rrënjëve. Pas aplikimit të plehut granular, bëni një ujitje të lehtë për ta ndihmuar atë të depërtojë në shtresat e poshtme. Vëzhgoni reagimin e bimës pas çdo plehërimi për të përshtatur dozat në vitet e ardhshme.
Plehërimi plotësues dhe mikroelementet
Ndonjëherë plehërimi bazë nuk mjafton, veçanërisht nëse toka juaj është e varfër ose shumë ranore. Në raste të tilla, plehërimi foliar (përmes gjetheve) me plehra të lëngshme mund të jetë një zgjidhje e shpejtë dhe efikase. Kjo metodë lejon bimën të thithë mikroelementet direkt përmes poreve të gjetheve, duke shmangur bllokimet në tokë. Kjo duhet të bëhet vetëm në orët e freskëta të ditës për të shmangur djegiet nga dielli.
Magnezi dhe hekuri janë dy mikroelemente që shpesh mungojnë dhe kjo shfaqet përmes zverdhjes së gjetheve midis nervaturave. Nëse vëreni këtë simptomë, mund të përdorni kripëra Epsom ose kelat hekuri për të korrigjuar gjendjen. Këto ndërhyrje duhet të jenë të matura dhe të bazohen në nevojat reale të bimës dhe jo në hamendësime. Teprica e mikroelementeve mund të jetë po aq e dëmshme sa mungesa e tyre për ekuilibrin biokimik të bimës.
Gjatë lulëzimit të plotë, mund të jepet një dozë e vogël kaliumi për të zgjatur jetëgjatësinë e luleve dhe ngjyrën e tyre. Kaliumi gjithashtu ndihmon në forcimin e mureve qelizore, duke e bërë bimën më pak të shijshme për insektet thithëse. Ky lloj plehërimi i vonë i pranverës duhet të jetë i fundit para periudhës së nxehtë të verës. Mos harroni se bozhurja drunore kërkon një kohë pushimi pa stimuj ushqyes gjatë vapës së madhe.
Analiza e rregullt e tokës mbetet mënyra më shkencore për të menaxhuar plehërimin e kësaj bime të shtrenjtë. Ajo ju tregon saktësisht se cilat elemente janë të bollshme dhe cilat duhet të shtohen me prioritet. Kjo kursen para dhe mbron mjedisin nga shpëlarja e plehrave të panevojshme në ujërat nëntokësorë. Një kopshtari e përgjegjshme fillon me njohjen e bazës ku rriten bimët tona më të bukura.
Gabimet e zakonshme dhe korrigjimi i tyre
Një nga gabimet më të shpeshta është plehërimi i tepërt me azot në vjeshtë, i cili nxit rritje të reja të buta. Këto degëza të reja nuk do të kenë kohë të drunjëzohen dhe do të vdesin me ngrirjen e parë të dimrit. Ky proces harxhon rezervat e bimës dhe e lë atë të dobët për pranverën që vjen, prandaj evitoni azotin pas korrikut. Fokusohuni te vjeshta vetëm për të përmirësuar tokën me lëndë organike që dekompozohet ngadalë.
Një tjetër gabim është ujitja e shpeshtë dhe sipërfaqësore, e cila i mban rrënjët vetëm në shtresën e parë të tokës. Kjo e bën bimën shumë të ndjeshme ndaj thatësirës pasi rrënjët nuk kanë shkuar në thellësi për të gjetur lagështinë. Mundohuni të krijoni një rutinë ku ujitni rrallë por me sasi të mëdha uji që shkon thellë. Ky trajtim inkurajon një sistem rrënjor të fuqishëm dhe të aftë për të mbështetur një shkurre të madhe.
Përdorimi i plehrave të papjekura (pleh organik i freskët) mund të jetë fatal për bozhuren tuaj drunore. Plehërat e freskëta prodhojnë nxehtësi dhe gazra gjatë dekompozimit që mund të djegin rrënjët delikate dhe lëvoren. Gjithmonë sigurohuni që çdo material organik që i shtoni tokës të jetë plotësisht i dekompozuar dhe pa erë të fortë. Nëse nuk jeni të sigurt për cilësinë e plehut, më mirë mos e përdorni fare atë vit.
Nëse vëreni se bima nuk po rritet siç duhet, kontrolloni pH-në e tokës përpara se të shtoni më shumë pleh. Nëse toka është shumë acide, bima nuk mund të thithë lëndët ushqyese edhe nëse ato janë të pranishme. Në këtë rast, shtimi i gëlqeres kopshtare mund të jetë zgjidhja e vetme për të zhbllokuar procesin e ushqyerjes. Një vështrim i kujdesshëm dhe veprime të menduara do të mbajnë bozhuren tuaj të shëndetshme për shumë vite.