Procesi i mbjelljes së kësaj bime të mrekullueshme kërkon një përgatitje të plotë dhe njohuri teknike të sakta. Për të arritur një rezultat mbresëlënës në kopsht, duhet të zgjedhësh kohën më të përshtatshme për vendosjen e zhardhokëve në tokë. Zakonisht, vjeshta është periudha ideale kur toka është ende e ngrohtë por lagështia fillon të rritet natyrshëm. Një mbjellje e kryer si duhet siguron që rrënjët të stabilizohen përpara se të vijë ngrica e parë e fortë.
Përgatitja e shtratit të mbjelljes fillon me punimin e thellë të tokës për të siguruar shkrifërim maksimal. Është e rëndësishme të eliminosh çdo gur të madh apo mbetje rrënjësh nga bimët e mëparshme. Shtimi i një sasie të vogël rëre lumi mund të ndihmojë nëse toka jote është shumë e ngjeshur dhe e rëndë. Ky veprim parandalon që uji të qëndrojë rreth zhardhokut dhe të shkaktojë kalbjen e tij gjatë dimrit.
Thellësia e mbjelljes është një faktor kritik që shpesh nënvlerësohet nga kopshtarët fillestarë. Rregulli i artë thotë se zhardhoku duhet të mbillet në një thellësi që është sa dy ose tre herë lartësia e tij. Nëse e mbjell shumë thellë, bima do të harxhojë shumë energji për të dalë në sipërfaqe. Nga ana tjetër, mbjellja shumë cektë e ekspozon atë ndaj variacioneve të mëdha të temperaturës dhe tharjes.
Gjatë vendosjes në tokë, sigurohu që pjesa e poshtme e zhardhokut, ku do të dalin rrënjët, të jetë në kontakt të mirë me dherishten. Mos e shtyp me forcë të tepërt, por mbuloji me kujdes me dheun e shkrifëruar që hoqe më parë. Pas mbjelljes, një ujitje e lehtë ndihmon që dheu të zërë vend rreth zhardhokut dhe të eliminojë xhepat e ajrit. Ky fillim i mbarë është gjysma e punës për një kopsht të lulëzuar.
Teknikat e shumëzimit me ndarje
Shumëzimi i kësaj specieje bëhet më së miri përmes ndarjes së zhardhokëve të vegjël që krijohen rreth bimës mëmë. Pas disa vitesh qëndrimi në të njëjtin vend, do të vëresh se bima ka krijuar një koloni të vogël. Kjo është koha e duhur për të ndërhyrë dhe për të shpërndarë këta zhardhokë në zona të reja të kopshtit. Periudha më e mirë për këtë operacion është fundi i verës, kur bima është në qetësi.
Më shumë artikuj mbi këtë temë
Gërmimi duhet të bëhet me shumë kujdes duke përdorur një pirun kopshti për të mos dëmtuar lëkurën e zhardhokëve. Hyni në tokë në një distancë të sigurt nga qendra e bimës për të ngritur të gjithë masën rrënjore. Pasi t’i kesh nxjerrë në sipërfaqe, pastroji me dorë nga dheu i tepërt për të parë qartë zhardhokët e rinj. Ata duhet të shkëputen lehtësisht nga njëri-tjetri pa pasur nevojë për përdorimin e mjeteve prerëse.
Zgjidh vetëm zhardhokët që duken të shëndetshëm, të fortë dhe pa shenja dëmtimi apo sëmundjeje. Ata që janë shumë të vegjël mund të mbillen në një zonë të veçantë “çerdhe” deri sa të rriten mjaftueshëm. Zhardhokët e përzgjedhur duhet të mbillen sa më shpejt të jetë e mundur për të mos u tharë në ajër të hapur. Nëse nuk mund t’i mbjellësh menjëherë, mbaji në një vend të freskët dhe të errët të mbuluar me rërë të lagësht.
Kjo metodë shumëzimi garanton që bimët e reja do të kenë të njëjtat karakteristika me bimën origjinale. Është një mënyrë ekonomike dhe efikase për të mbushur hapësirat e zbrazëta në kopshtin tënd me kalimin e kohës. Gjithashtu, ndarja e rregullt përtërin bimën mëmë dhe nxit një lulëzim më të fuqishëm në vitet në vijim. Kopshtari i vëmendshëm e kthen këtë proces në një rutinë çdo tre apo katër vjet.
Shumëzimi përmes farave në kushte shtëpie
Edhe pse kërkon më shumë durim, shumëzimi me fara është një proces interesant për ata që duan të eksperimentojnë. Farat e mbledhura pas tharjes së luleve duhet të pastrohen mirë dhe të ruhen në kushte optimale. Ato kanë nevojë për një periudhë të ftohtë për të stimuluar mbirjen, proces i njohur si stratifikim. Mund t’i mbjellësh në vazo të vogla gjatë dimrit dhe t’i mbash në një mjedis të freskët por të mbrojtur.
Më shumë artikuj mbi këtë temë
Dheu për mbjelljen e farave duhet të jetë shumë i lehtë dhe steril për të shmangur sëmundjet e hershme. Mbuloji farat me një shtresë shumë të hollë dheu ose vermikuliti, pasi drita ndihmon në procesin e mbirjes. Mbajeni lagështinë në nivel konstant duke përdorur një spërkatës të imët uji për të mos lëvizur farat. Durimi është kyç, pasi mbirja mund të zgjasë disa javë ose edhe muaj në varësi të temperaturës.
Kur fidanët e rinj të kenë krijuar të paktën dy gjethe të vërteta, mund të fillosh procesin e kalimit në vazo më të mëdha. Këto bimë të reja do të kenë nevojë për disa vite përpara se të formojnë një zhardhok mjaftueshëm të madh për të lulëzuar. Gjatë kësaj kohe, ato kërkojnë vëmendje të shtuar dhe mbrojtje nga kushtet ekstreme atmosferike. Është një rrugë më e gjatë, por shumë shpërblyese kur sheh lulen e parë nga një farë që ke mbjellë vetë.
Shumëzimi me fara ofron gjithashtu mundësinë e shfaqjes së variacioneve të vogla natyrore në ngjyrë apo formë. Kjo mund të sjellë një diversitet të këndshëm në kopshtin tënd që nuk mund të arrihet me ndarje. Megjithatë, mbaj mend se kjo metodë kërkon më shumë hapësirë dhe kohë dedikuar kujdesit të fidanëve. Për kopshtarin e zënë, ndarja e zhardhokëve mbetet metoda më praktike dhe e shpejtë e shumëzimit.
Planifikimi i hapësirës dhe dizajni i mbjelljes
Kur mendon për mbjelljen e qepës së verdhë, vizualizimi i rezultatit përfundimtar është thelbësor. Kjo bimë duket më së miri kur mbillet në grupe të mëdha, duke krijuar një efekt “tapeti” të artë. Evito mbjelljen në rreshta të rregullt ushtarakë, pasi kjo nuk duket natyrale në një kopsht dekorativ. Përhapi zhardhokët në mënyrë të çrregullt por të kontrolluar për një pamje më organike dhe të këndshme.
Distanca midis zhardhokëve duhet të jetë rreth pesë deri në dhjetë centimetra për të lejuar rritjen e ardhshme. Kjo hapësirë siguron që bimët të mos luftojnë për ushqim dhe ujë që në vitin e parë. Gjithashtu, lejon qarkullimin e duhur të ajrit, gjë që parandalon shfaqjen e mykut në gjethe. Një planifikim i mirë i hapësirës kursen punë në të ardhmen dhe rrit shëndetin e bimëve.
Mendo edhe për kohën e lulëzimit në raport me bimët e tjera që ke në kopsht. Qepa e verdhë zakonisht lulëzon në fund të pranverës dhe fillim të verës, duke mbushur hendekun midis tulipanëve dhe luleve të verës. Mund ta kombinosh me lule me ngjyrë vjollcë ose blu për të krijuar një kontrast ngjyrash mahnitës. Ky lloj planifikimi estetik e kthen kopshtin tënd në një vepër arti të vërtetë.
Nëse e mbjell në afërsi të bimëve shumëvjeçare me gjethe të mëdha, gjethet e tyre do të mbulojnë hapësirën kur qepa të thahet. Kjo është një teknikë e zgjuar kopshtarie për të mbajtur shtratin e luleve gjithmonë të bukur. Mbjellja e mençur merr parasysh të gjitha fazat e jetës së bimës, jo vetëm momentin e lulëzimit. Me pak kreativitet dhe punë, kopshti yt do të ketë një strukturë të shkëlqyer gjatë gjithë vitit.