Mbjellja dhe shumëzimi i mirtës së mëndafshit kinez

Mbjellja e duhur e mirtës së mëndafshit kinez është hapi kritik që përcakton fatin e bimës për vitet e ardhshme. Ky proces kërkon jo vetëm forcë fizike, por edhe një planifikim të kujdesshëm të vendndodhjes dhe kohës së realizimit. Një fillim i mbarë siguron që bima të vendoset shpejt dhe të fillojë rritjen pa pësuar goditje nga transplantimi. Duke ndjekur parimet shkencore të hortikulturës, mund të arrihet një rezultat profesional në çdo kopsht privat.

Koha më e mirë për mbjelljen është fillimi i pranverës, kur toka fillon të ngrohet por bima nuk ka shpërthyer ende në gjethe. Kjo i jep rrënjëve kohë të mjaftueshme për t’u stabilizuar përpara se të fillojë kërkesa e lartë për ujë gjatë verës. Mbjellja në vjeshtë është gjithashtu e mundur në zonat me dimër të butë, duke lejuar zhvillimin rrënjor gjatë periudhës së ftohtë. Sidoqoftë, duhet shmangur mbjellja gjatë ditëve shumë të nxehta të korrikut ose gushtit për të minimizuar stresin termik.

Gropa e mbjelljes duhet të jetë të paktën dy herë më e gjerë se topi i rrënjëve, por jo më e thellë se ai. Është jetike që bima të mos mbillet shumë thellë, pasi kjo mund të çojë në mbytjen e rrënjëve dhe kalbjen e trungut. Fundi i gropës duhet të mbetet i fortë për të parandaluar uljen e bimës pas ujitjeve të para. Anët e gropës duhet të gërvishten lehtë për të lejuar rrënjët e reja të depërtojnë më lehtë në tokën rrethuese.

Pas vendosjes së bimës në gropë, ajo duhet të mbushet me një përzierje të tokës ekzistuese dhe lëndës organike cilësore. Komposti i dekompozuar mirë ose plehu i vjetër i bagëtive janë zgjedhje të shkëlqyera për të pasuruar mjedisin e ri. Gjatë mbushjes, toka duhet të ngjeshet lehtë me dorë për të eliminuar xhepat e ajrit që mund të thajnë rrënjët. Një ujitje e bollshme menjëherë pas mbjelljes ndihmon në vendosjen përfundimtare të tokës rreth sistemit rrënjor.

Metodat e shumëzimit përmes krasitjeve

Shumëzimi me krasitje drunore është një nga mënyrat më efektive dhe më të shpejta për të përfituar bimë të reja identike me prindin. Kjo metodë kryhet zakonisht gjatë dimrit, kur bima është në gjendje qetësie të plotë dhe degët janë të forta. Zgjidhni degë të shëndetshme të vitit të kaluar me një trashësi afërsisht sa një laps i zakonshëm. Prerjet duhet të kenë një gjatësi prej rreth 15 deri në 20 centimetra me disa sytha të dukshëm.

Pjesa e poshtme e krasitjes duhet të pritet menjëherë poshtë një sythi, ndërsa pjesa e sipërme rreth një centimetër mbi sythin e fundit. Përdorimi i një hormoni rrënjëzimi mund të rritë ndjeshëm shanset e suksesit, ndonëse kjo specie rrënjëzohet relativisht lehtë. Krasitjet vendosen në një përzierje të lehtë rëre dhe torfe, duke lënë vetëm sythin e sipërm mbi sipërfaqe. Mbajtja e një lagështie konstante por jo të tepërt është çelësi i suksesit gjatë muajve të parë.

Një alternativë tjetër është shumëzimi me krasitje gjysmë-drunore që realizohet gjatë verës, zakonisht pas valës së parë të lulëzimit. Këto krasitje merren nga rritja e re që ka filluar të forcohet paksa në bazë por mbetet fleksibël në majë. Gjethet e poshtme hiqen, duke lënë vetëm dy ose tre gjethe në pjesën e sipërme për të reduktuar avullimin. Këto kërkojnë një mjedis më të kontrolluar me lagështi të lartë ajrore dhe mbrojtje nga dielli i drejtpërdrejtë.

Rrënjëzimi zakonisht zgjat nga katër deri në tetë javë, varësisht nga temperatura dhe kushtet e mjedisit. Pasi krasitjet të kenë zhvilluar një sistem rrënjor të qëndrueshëm, ato mund të transplantohen në saksi individuale për rritje të mëtejshme. Është e rëndësishme që bimët e reja të mësohen gradualisht me kushtet e jashtme përpara se të mbillen përfundimisht. Ky proces i forcimit parandalon humbjet e shkaktuara nga ndryshimet e papritura të temperaturës.

Shumëzimi përmes farave dhe sfidat e tij

Shumëzimi me fara është një proces interesant, por duhet pasur parasysh se bimët e reja mund të mos jenë identike me prindin. Farat mblidhen në vjeshtë nga kapsulat e thara që mbeten pas lulëzimit në majat e degëve. Ato duhet të ruhen në një vend të ftohtë dhe të thatë deri në momentin e mbjelljes në pranverë. Për të rritur shkallën e mbirjes, disa kopshtarë preferojnë t’i mbajnë farat në frigorifer për disa javë.

Mbjellja e farave bëhet në vazo të vogla me një substrat të imët dhe të pasur me lëndë ushqyese. Farat duhet të mbulohen lehtë me një shtresë shumë të hollë dheu ose vermikuliti. Mbirja kërkon dritë dhe një temperaturë konstante rreth 20 deri në 22 gradë Celsius. Gjatë kësaj faze, lagështia duhet të menaxhohet me shumë kujdes për të parandaluar rënien e fidanëve të rinj.

Fidanët e rinj rriten mjaft shpejt nëse kanë dritë të mjaftueshme dhe ushqehen rregullisht me plehra të lëngshëm të holluar. Kur ata arrijnë një lartësi prej 10 centimetrash, mund të transferohen në vazo më të mëdha për t’i dhënë hapësirë rrënjëve. Duhet të tregoni kujdes të veçantë për mbrojtjen e tyre nga dëmtuesit e vegjël si karkalecat ose kermijtë. Vetëm pas një viti rritjeje në vazo, ata janë gati për t’u mbjellë në vendin e tyre të përhershëm.

Sfidat kryesore me farat lidhen me kohën e gjatë që duhet për të parë lulëzimin e parë të bimës. Shpesh duhen tre deri në pesë vjet që një bimë e rritur nga fara të tregojë potencialin e saj të plotë. Gjithashtu, ekziston rreziku që lulëzimi të jetë më pak i dendur ose me ngjyra më pak të ndezura se bima mëmë. Megjithatë, kjo metodë lejon prodhimin e një numri të madh bimësh me kosto minimale.

Kujdesi pas mbjelljes dhe stabilizimi

Viti i parë pas mbjelljes është vendimtar për mbijetesën afatgjatë të mirtës së mëndafshit kinez në kopsht. Ujitja duhet të jetë e rregullt dhe e thellë, sidomos gjatë periudhave të thata të verës. Mos u mbështetni vetëm te reshjet e shiut, pasi ato shpesh nuk arrijnë të lagin të gjithë zonën e rrënjëve të reja. Një shtresë mulçi rreth bazës do të ndihmojë në ruajtjen e lagështisë dhe në mbrojtjen e rrënjëve delikate.

Mbrojtja fizike nga kafshët shtëpiake ose dëmtimet aksidentale gjatë kositjes së barit është e domosdoshme. Përdorimi i një rrethi mbrojtës ose kunjave mund të parandalojë goditjet që dëmtojnë lëvoren e hollë të pemës së re. Lëvorja e dëmtuar është një pikë hyrjeje për sëmundjet dhe mund të pengojë rrjedhjen e lëngjeve ushqyese. Mbajtja e një zone pa bar rreth trungut lehtëson gjithashtu punët e mirëmbajtjes.

Plehërimi nuk duhet të fillojë menjëherë pas mbjelljes, për t’i dhënë kohë rrënjëve të përshtaten pa u djegur nga kripërat. Prisni derisa të shihni shenjat e para të rritjes së re përpara se të aplikoni një pleh të balancuar me çlirim të ngadaltë. Sasia duhet të jetë e moderuar, duke u rritur gradualisht ndërsa bima bëhet më e madhe dhe më e fortë. Një teprim me azot mund të çojë në rritje të vrullshme por me degë të dobëta dhe pak lule.

Monitorimi i orientimit të pemës gjatë rritjes së parë siguron që ajo të zhvillohet drejt dhe simetrike. Nëse bima fillon të anojë, përdorimi i lidhëseve të buta dhe kunjave mbështetës mund të jetë i nevojshëm për një kohë të shkurtër. Sigurohuni që lidhëset të mos jenë shumë të shtrënguara për të mos penguar trashjen e trungut. Pas dy sezonesh rritjeje, shumica e bimëve janë mjaftueshëm të forta për të qëndruar pa ndihmë të jashtme.