Thana me degë të kuqe është një shkurre mjaft e qëndrueshme ndaj të ftohtit, por dimërimi i mirë nuk varet vetëm nga rezistenca natyrore e bimës. Gjendja e tokës, pjekuria e degëve, lagështia para ngricave dhe mbrojtja e rrënjëve ndikojnë në mënyrën se si bima e kalon sezonin e ftohtë. Një bimë e përgatitur mirë hyn në dimër me inde më të forta dhe me më pak rrezik dëmtimi. Për më tepër, pikërisht në dimër degët e kuqe japin vlerën më të madhe dekorative në kopsht.
Përgatitja e bimës para dimrit
Përgatitja për dimër fillon që në fund të verës, jo vetëm kur shfaqen ngricat e para. Plehërimi i vonë me shumë azot duhet shmangur, sepse nxit lastarë të rinj që nuk piqen mjaftueshëm. Degët e papjekura janë më të ndjeshme ndaj të ftohtit dhe mund të thahen në majë. Një rritje më e qetë në fund të sezonit është më e shëndetshme.
Në vjeshtë, duhet kontrolluar lagështia e tokës. Nëse moti është i thatë për një periudhë të gjatë, ujitja para ngrirjes së tokës është e dobishme. Rrënjët nuk duhet të hyjnë në dimër në një mjedis krejt të tharë. Kjo është veçanërisht e rëndësishme për bimët e reja dhe për ato të mbjella në vitin e fundit.
Degët e thyera ose të sëmura mund të hiqen para dimrit, por krasitja e fortë zakonisht lihet për fundin e dimrit ose pranverën e hershme. Prerjet e mëdha pak para ngricave nuk janë gjithmonë të dëshirueshme. Bima ka më pak kohë për të mbyllur plagët. Për këtë arsye, në vjeshtë bëhen vetëm ndërhyrje të domosdoshme sanitare.
Rreth bazës së bimës mund të vendoset një shtresë mulçi organik. Kjo ndihmon në stabilizimin e temperaturës së tokës dhe mbron rrënjët sipërfaqësore nga luhatjet e forta. Mulçi nuk duhet të mbështetet drejtpërdrejt mbi qafën e bimës. Një hapësirë e vogël rreth bazës parandalon lagështinë e tepërt në pjesën më të ndjeshme.
Më shumë artikuj mbi këtë temë
Mbrojtja nga ngrica, era dhe bora
Bimët e rritura zakonisht nuk kanë nevojë për mbulim të plotë gjatë dimrit. Ato janë të përshtatura për temperatura të ulëta dhe e kalojnë mirë sezonin nëse janë të shëndetshme. Megjithatë, bimët e reja mund të përfitojnë nga një mbrojtje e lehtë në zonat shumë të ekspozuara. Kjo mbrojtje mund të jetë më shumë kundër erës tharëse sesa kundër vetë të ftohtit.
Era e ftohtë mund të thajë degët dhe të rrisë humbjen e lagështisë nga indet. Në vende të hapura, një pengesë e përkohshme kundër erës mund të jetë e dobishme për fidanët e rinj. Nuk duhet përdorur mbështjellje plastike e mbyllur, sepse ajo pengon ajrosjen dhe krijon kondensim. Materialet që marrin frymë janë më të sigurta për bimët.
Bora zakonisht nuk e dëmton shkurret nëse bie lehtë dhe shpërndahet natyrshëm. Problemi shfaqet kur bora e rëndë përkul ose thyen degët. Pas reshjeve të mëdha, bora mund të shkundet me kujdes, pa goditur degët fort. Degët e ngrira janë më të brishta dhe mund të thyhen lehtë nga lëvizjet e ashpra.
Në zona ku ndodh ngrirje dhe shkrirje e përsëritur, rrënjët e bimëve të reja mund të ngrihen pak nga toka. Kjo ndodh sidomos në toka të lehta dhe të lagështa. Kontrolli i bazës gjatë ditëve më të buta ndihmon në zbulimin e problemit. Nëse rrënjët ekspozohen, toka duhet shtypur lehtë dhe mbuluar përsëri me mulç.
Më shumë artikuj mbi këtë temë
Kujdesi për bimët në vazo gjatë dimrit
Thana me degë të kuqe mund të rritet edhe në enë të mëdha, por dimërimi në vazo kërkon më shumë kujdes. Rrënjët në vazo janë më të ekspozuara ndaj ngricës sesa rrënjët në tokë të hapur. Ena ftohet nga të gjitha anët dhe temperatura luhatet më shpejt. Për këtë arsye, mbrojtja e vazos është shpesh më e rënd anët dhe temperatura luhatet më shpejt. Për këtë arsësishme se mbrojtja e degëve.
Vazoja duhet vendosur në një vend të mbrojtur nga era e fortë dhe nga dielli dimëror shumë i drejtpërdrejtë. Dielli mund të ngrohë degët gjatë ditës dhe ngrica t’i godasë sërish natën. Këto luhatje mund të shkaktojnë stres në inde. Një pozicion i ndritshëm, por i qetë, është më i përshtatshëm.
Substrati në vazo nuk duhet të thahet plotësisht gjatë dimrit. Edhe kur bima është në pushim, rrënjët kanë nevojë për një minimum lagështie. Ujitja bëhet vetëm kur toka nuk është e ngrirë dhe kur sipërfaqja është dukshëm e thatë. Teprica e ujit në vazo është e rrezikshme, sepse rrënjët mund të kalben nëse kullimi është i dobët.
Ena mund të mbështillet me material izolues ose të vendoset mbi një bazë që e ndan nga toka shumë e ftohtë. Kjo ul rrezikun e ngrirjes së plotë të topthit rrënjor. Nëse dimrat janë shumë të ashpër, vazoja mund të zhvendoset pranë një muri të mbrojtur. Qëllimi nuk është ta vendosësh bimën në ngrohtësi, por ta mbrosh nga ekstremet.
Rimëkëmbja pas dimrit
Në fund të dimrit, bima duhet kontrolluar me kujdes. Disa maja degësh mund të jenë tharë, sidomos pas erërave të ftohta ose periudhave të gjata pa lagështi. Këto pjesë hiqen deri te indi i shëndetshëm. Prerja e pastër ndihmon që bima të nisë sezonin pa ngarkesë të panevojshme.
Pranvera e hershme është koha e mirë për krasitje rinovuese. Degët e vjetra, të errësuara ose të dobësuara mund të hiqen afër bazës. Kjo nxit rritjen e lastarëve të rinj me ngjyrë më të bukur. Krasitja duhet të jetë e matur sipas moshës dhe fuqisë së bimës.
Pas dimrit, toka rreth bazës mund të jetë ngjeshur nga shiu, bora ose shkelja. Ajo duhet liruar lehtë në sipërfaqe, pa dëmtuar rrënjët. Shtimi i kompostit të pjekur i jep bimës një nisje të mirë. Mulçi mund të rinovohet pasi toka të jetë ngrohur pak.
Nëse bima duket e vonuar në çelje, nuk duhet nxituar për ta konsideruar të humbur. Disa degë mund të zgjohen më ngadalë pas dimrave të ashpër. Kontrolli i lëvores dhe i sythave tregon më mirë gjendjen reale. Me ujitje të kujdesshme, krasitje sanitare dhe tokë të mirë, thana me degë të kuqe zakonisht rikthehet fuqishëm.