Dimri paraqet sfidën më të madhe për mbijetesën e kafesë arabe, sidomos në zonat ku temperaturat jashtë zbresin nën zero. Kjo bimë tropikale nuk ka mekanizma natyralë për t’u mbrojtur nga i ftohti, prandaj ajo mbështetet plotësisht te ndërhyrja jote. Procesi i dimërimit kërkon një ndryshim të plotë të strategjisë së kujdesit për të simuluar një periudhë pushimi të sigurt. Përgatitja e duhur do të sigurojë që bima të zgjohet plot energji kur të vijë pranvera e ardhshme.
Zhvendosja dhe mbrojtja nga i ftohti
Sapo temperaturat e natës fillojnë të zbresin nën dhjetë gradë Celsius, bima duhet të jetë patjetër brenda një mjedisi të ngrohtë. Edhe një ekspozim i shkurtër ndaj ngricës mund të shkaktojë dëme të pariparueshme në strukturën qelizore të gjetheve. Vendose bimën në një dhomë ku temperatura është e qëndrueshme dhe nuk luhatet shumë midis ditës dhe natës. Shmang vendet pranë dyerve që hapen shpesh dhe lejojnë hyrjen e rrymave të ftohta.
Mbrojtja e sistemit rrënjor është po aq e rëndësishme sa mbrojtja e pjesës ajrore të bimës. Nëse vazoja qëndron mbi një dysheme të ftohtë prej guri ose pllakash, vendos një shtresë izoluese poshtë saj. Mund të përdorësh një dërrasë druri ose një tapet tape për të parandaluar humbjen e nxehtësisë nga fundi i vazos. Rrënjët e ngrohta janë çelësi për të mbajtur bimën në gjendje të mirë gjatë gjithë muajve të ftohtë.
Dritaret me xham të vetëm mund të bëhen shumë të ftohta gjatë natës, duke krijuar një mikroklimë të rrezikshme për gjethet që i prekin. Sigurohu që gjethet e kafesë të mos jenë në kontakt të drejtpërdrejtë me xhamin e dritares gjatë dimrit. Mund ta lëvizësh bimën pak më larg dritares gjatë netëve më të ftohta të janarit për siguri shtesë. Një distancë prej tridhjetë centimetrash është zakonisht e mjaftueshme për të shmangur goditjen nga i ftohti.
Nëse përdor ngrohje me ajër të detyruar, bima duhet të qëndrojë larg daljes së ajrit të nxehtë. Ajri i nxehtë dhe i thatë mund t’i thajë gjethet më shpejt se sa i ftohti i jashtëm në disa raste. Gjej një mesatare të mirë ku temperatura është e rehatshme por ajri nuk lëviz me forcë drejt bimës. Dimërimi i suksesshëm është një lojë e balancimit të temperaturës dhe mbrojtjes fizike.
Më shumë artikuj mbi këtë temë
Menaxhimi i dritës në ditët e shkurtra
Mungesa e dritës diellore gjatë dimrit është një stres i madh për një bimë që është mësuar me diellin tropikal. Ditët e shkurtra dhe qielli shpesh i vrenjtur reduktojnë ndjeshëm aftësinë e bimës për të bërë fotosintezë. Pozicionoje bimën në dritaren që merr më shumë dritë gjatë ditës, zakonisht ajo me drejtim nga juglindja. Pastrimi i xhamave të dritares ndihmon në kalimin e sasisë maksimale të dritës së disponueshme.
Nëse drita natyrale është absolutisht e pamjaftueshme, mund të jetë e nevojshme të përdorësh drita artificiale rritëse. Llambat LED me spektër të plotë janë një zgjidhje e shkëlqyer dhe ekonomike për të plotësuar nevojat e bimës. Mbaji dritat ndezur për rreth tetë deri në dhjetë orë për të imituar një ditë normale rritjeje. Kjo parandalon zbehtësitë e gjetheve dhe rënien e tyre të parakohshme gjatë mesit të dimrit.
Rrotullimi i bimës bëhet edhe më i rëndësishëm gjatë dimrit për të shfrytëzuar çdo rreze dritë. Meqenëse drita vjen nga një kënd më i ulët, bima tenton të anohet shumë drejt dritares. Duke e rrotulluar çdo javë, siguron që të gjitha gjethet të kenë mundësi të marrin pak energji diellore. Një rritje e barabartë gjatë dimrit rezulton në një bimë më të bukur kur të vijë pranvera.
Vëzhgo ngjyrën e gjetheve; nëse ato bëhen më të hapura, kjo është një shenjë e qartë e mungesës së dritës. Mos u përpoq ta kompensosh mungesën e dritës me më shumë ujë ose pleh, pasi kjo vetëm sa do ta dëmtojë bimën. Drita është karburanti kryesor dhe pa të, proceset e tjera duhet të ngadalësohen në përputhje me rrethanat. Durimi është virtyti kryesor i një kopshtari gjatë këtij sezoni të qetë.
Më shumë artikuj mbi këtë temë
Ujitja dhe lagështia në kushtet e dhomës
Gjatë dimrit, bima e kafesë arabe kalon në një fazë pothuajse të fjetur, ku nevojat për ujë janë minimale. Ujite vetëm kur toka është tharë ndjeshëm, jo vetëm në sipërfaqe por edhe më thellë. Përdorimi i një matësi lagështie mund të jetë shumë i dobishëm për të shmangur gabimet në gjykim. Ujitja e tepërt në dimër është shkaku numër një i vdekjes së këtyre bimëve në ambiente shtëpiake.
Lagështia e ajrit është armiku tjetër i madh, pasi ngrohja qendrore e bën ajrin jashtëzakonisht të thatë. Majat e gjetheve të tua mund të fillojnë të marrin ngjyrë kafe dhe të bëhen thërrmuese nëse lagështia bie nën dyzet për qind. Spërkatja e gjetheve me ujë të vakët duhet të vazhdojë, por me kujdes që gjethet të thahen shpejt. Përdorimi i tabakave me gurë dhe ujë është një zgjidhje shumë pasive por efektive për këtë problem.
Uji që përdor për ujitje në dimër duhet të jetë gjithmonë në temperaturën e dhomës ose pak më i ngrohtë. Uji i ftohtë direkt nga rubineti mund të shkaktojë një rënie të menjëhershme të temperaturës në zonën e rrënjëve. Kjo goditje mund të çojë në rënien masive të gjetheve të gjelbra brenda pak ditësh. Merre ujin një ditë përpara dhe lere të qëndrojë në dhomë që të jetë në temperaturën ideale.
Nëse bima fillon të humbasë disa gjethe të vjetra nga pjesa e poshtme, mos u paniko menjëherë. Ky është shpesh një proces natyral i bimës për të kursyer energji gjatë periudhës së vështirë të dimrit. Për sa kohë që gjethet e reja në majë duken të shëndetshme, bima po e menaxhon mirë situatën. Vazhdo ta monitorosh me kujdes dhe mos bëj ndryshime drastike në rutinën tënde të minimizuar.
Përgatitja për rizgjimin e pranverës
Në fund të shkurtit ose në fillim të marsit, do të vëresh shenjat e para të rritjes së re në majat e degëve. Ky është momenti kur duhet të fillosh të rritësh gradualisht sasinë e ujit që i jep bimës. Mos hidh menjëherë sasi të mëdha uji, por bëje tranzicionin me kujdes gjatë dy ose tre javëve. Bima po fillon të dalë nga gjumi dhe sistemi i saj vaskular ka nevojë për kohë që të riaktivizohet plotësisht.
Ky është gjithashtu koha e duhur për të kryer një krasitje të lehtë pastrimi nëse ka degë të thata ose të dëmtuara. Hiq me saktësi çdo pjesë që nuk ka mbijetuar mirë gjatë dimrit për t’i hapur rrugë rritjes së re. Krasitja stimulon qarkullimin e hormoneve të rritjes dhe e bën bimën të duket më e freskët. Sigurohu që mjetet e tua të jenë të mprehta për të bërë prerje të pastra që shërohen shpejt.
Plehërimi i parë i vitit duhet të bëhet me një dozë shumë të holluar për të “zgjuar” sistemin ushqyes. Mos përdor plehra të forta që në fillim, pasi rrënjët janë ende delikate pas periudhës së dimrit. Një pleh i lëngshëm me bazë organike është zgjedhja më e mirë për këtë fazë delikate tranzicioni. Sapo të shohësh gjethet e para të reja që hapen plotësisht, mund të kalosh në regjimin normal të ushqyerjes.
Nëse planifikon ta nxjerrësh bimën jashtë për verën, mos e bëj këtë derisa rreziku i ngricave të ketë kaluar plotësisht. Ambientimi i bimës me ajrin e jashtëm duhet të bëhet në mënyrë graduale, duke filluar me disa orë në hije. Dimërimi i suksesshëm mbyllet vetëm kur bima është përshtatur sërish me kushtet e rritjes aktive. Je treguar një kujdestar i mirë dhe tani mund të shijosh bukurinë e bimës sate të rigjallëruar.