Mbjellja e suksesshme e shkurreve të bukurisë fillon me kuptimin e ritmit natyror të bimës dhe me përgatitjen e kujdesshme të vendit. Kjo shkurre zbukuruese ka aftësi të mira përshtatëse, por rrënjëzohet më shpejt kur toka, lagështia dhe drita janë në ekuilibër. Shumimi mund të kryhet me disa metoda, por secila kërkon kohë, higjienë dhe vëzhgim të kujdesshëm. Një qasje e duruar jep bimë të forta, të përshtatura mirë me kopshtin ku do të rriten.
Koha e mbjelljes dhe përgatitja e vendit
Koha më e përshtatshme për mbjellje është vjeshta ose pranvera e hershme. Në vjeshtë, toka ruan ende ngrohtësi dhe rrënjët mund të fillojnë të zhvillohen para dimrit. Në pranverë, bima përfiton nga rritja natyrore e sezonit, por kërkon kujdes më të madh me ujitjen. Mbjellja në vapë të fortë duhet shmangur, sepse stresi i transplantimit bëhet më i lartë.
Vendi duhet të pastrohet nga barërat konkurruese dhe gurët e mëdhenj. Toka punohet në një sipërfaqe më të gjerë se vetë gropa e mbjelljes. Kjo ndihmon rrënjët të zgjerohen pa pengesa në fazën e parë. Nëse përgatitet vetëm një gropë e vogël, rrënjët mund të mbeten të kufizuara në një zonë të ngjeshur.
Gropa e mbjelljes duhet të jetë më e gjerë se topthi i rrënjëve, por jo domosdoshmërisht shumë më e thellë. Qafa e bimës duhet të mbetet në të njëjtin nivel me sipërfaqen e tokës. Mbjellja shumë e thellë mund të shkaktojë probleme me lagështinë dhe ajrosjen. Mbjellja shumë e cekët, nga ana tjetër, ekspozon rrënjët ndaj tharjes.
Para vendosjes së bimës, topthi i rrënjëve kontrollohet me kujdes. Rrënjët e rrotulluara në vazo lirohen lehtë, pa i dëmtuar rëndë. Kjo i nxit të rriten drejt tokës përreth dhe jo të vazhdojnë qarkullimin brenda formës së vazos. Pas vendosjes, toka ngjeshet butësisht për të hequr xhepat e ajrit.
Më shumë artikuj mbi këtë temë
Teknikat e mbjelljes dhe kujdesi pas saj
Pas mbjelljes, ujitja e parë duhet të jetë e bollshme dhe e ngadaltë. Ajo ndihmon tokën të vendoset rreth rrënjëve dhe ul stresin e transplantimit. Edhe nëse toka duket e lagësht, ky ujitim fillestar është i rëndësishëm. Rrënjët kanë nevojë për kontakt të mirë me tokën që të fillojnë funksionimin normal.
Mulçimi menjëherë pas mbjelljes është shumë i dobishëm. Një shtresë organike mban lagështinë, kufizon barërat e këqija dhe zbut luhatjet e temperaturës së tokës. Mulçi duhet të shpërndahet rreth bimës, por të mos grumbullohet mbi bazën e kërcellit. Kontakti i drejtpërdrejtë me qafën e bimës mund të krijojë kushte për kalbje.
Në javët e para, bima duhet vëzhguar rregullisht. Gjethet e varura, tharja e majave ose zverdhja e fortë mund të tregojnë mungesë uji, mbjellje të gabuar ose dëmtim rrënjor. Reagimi i shpejtë zakonisht e shpëton bimën nga dobësimi afatgjatë. Kontrolli nuk duhet të kthehet në ujitje të tepërt, sepse edhe kjo është e dëmshme.
Nëse bima është e madhe dhe vendi është i ekspozuar ndaj erës, mund të përdoret mbështetje e përkohshme. Lidhja duhet të jetë e lirshme dhe të mos dëmtojë lëvoren. Mbështetja hiqet sapo rrënjët të jenë stabilizuar. Qëllimi nuk është ta bëjë bimën të varur, por ta ndihmojë gjatë fazës së parë.
Më shumë artikuj mbi këtë temë
Shumimi me copa
Shumimi me copa është një nga metodat më praktike për kopshtarët. Copat gjysmë të pjekura merren zakonisht në verë, kur rritja nuk është më shumë e butë, por ende ka vitalitet. Gjatësia e copës duhet të jetë e mjaftueshme për të pasur disa nyje. Gjethet e poshtme hiqen, ndërsa ato të sipërme mund të shkurtohen për të ulur avullimin.
Substrati për rrënjëzim duhet të jetë i lehtë, i pastër dhe i përshkueshëm. Përzierjet me torfë, perlit ose rërë të larë krijojnë mjedis të mirë për rrënjët e reja. Lagështia duhet të jetë e qëndrueshme, por pa ujë të ndenjur. Një mbulesë transparente mund të ruajë lagështinë, por duhet ajrosur për të shmangur mykun.
Përdorimi i hormonit rrënjëzues mund të përmirësojë suksesin, sidomos kur kushtet nuk janë ideale. Copa futet në substrat aq sa të qëndrojë e palëvizshme dhe të ketë kontakt të mirë me mjedisin. Vazoja vendoset në dritë të shpërndarë, jo në diell të fortë. Temperatura e qëndrueshme ndihmon formimin e kallusit dhe rrënjëve.
Rrënjëzimi kërkon durim dhe nuk duhet kontrolluar me tërheqje të vazhdueshme. Shenjat e rritjes së re tregojnë se copa ka filluar të funksionojë si bimë e pavarur. Pas rrënjëzimit, fidanët mësohen gradualisht me ajër më të thatë dhe dritë më të fortë. Mbjellja në vendin përfundimtar bëhet vetëm kur sistemi rrënjor është mjaftueshëm i zhvilluar.
Shumimi me përkulje dhe kujdesi për fidanët e rinj
Shumimi me përkulje është metodë e thjeshtë dhe shumë e sigurt. Një degë e ulët dhe elastike përkulet drejt tokës dhe fiksohet në një pikë ku mund të mbulohet lehtë me dhe. Zona që prek tokën mund të gërvishtet pak për të nxitur formimin e rrënjëve. Maja e degës lihet jashtë tokës që të vazhdojë rritjen.
Toka rreth pjesës së përkulur duhet të mbahet e lagësht dhe e lirshme. Rrënjët formohen gradualisht dhe shpesh kërkojnë një sezon të plotë. Kjo metodë ka avantazhin se dega vazhdon të ushqehet nga bima mëmë gjatë procesit. Për këtë arsye, rreziku i dështimit është më i ulët se te copat.
Kur rrënjët janë formuar mirë, fidani ndahet nga bima mëmë me prerje të pastër. Më pas ai zhvendoset në vazo ose në një vend të përkohshëm rritjeje. Fidanët e rinj nuk duhet të ekspozohen menjëherë ndaj kushteve shumë të ashpra. Një fazë përshtatjeje i ndihmon të forcohen.
Kujdesi për fidanët e rinj bazohet në ujitje të rregullt, tokë të ajrosur dhe mbrojtje nga konkurrenca. Plehërimi duhet të jetë i lehtë, sepse rrënjët e reja janë të ndjeshme. Krasitja kufizohet vetëm në heqjen e pjesëve të dëmtuara. Me kalimin e kohës, fidanët formojnë kurorë të dendur dhe mund të trajtohen si bimë të rritura.