Ujitja dhe plehërimi janë dy shtyllat kryesore mbi të cilat mbështetet shëndeti i shelgut të Babilonisë në kopsht. Kjo pemë është e famshme për dashurinë e saj ndaj ujit dhe kërkon vëmendje të shtuar në këtë aspekt. Pa një furnizim të mjaftueshëm me lagështi, pema mund të humbasë vitalitetin e saj dhe pamjen dekorative. Prandaj, krijimi i një rutine të rregullt është thelbësor për çdo kopshtar që dëshiron sukses.
Nevojat për ujë ndryshojnë në varësi të moshës së pemës dhe kushteve klimatike të zonës. Pemët e reja kanë nevojë për ujitje më të shpeshtë se ato që janë tashmë të maturuara. Gjatë periudhës së rritjes aktive, toka rreth rrënjëve duhet të mbetet vazhdimisht e lagësht në thellësi. Një mungesë e ujit në këtë fazë mund të shkaktojë rënie të parakohshme të gjetheve të gjelbra.
Cilësia e ujit gjithashtu luan një rol, edhe pse ky shelg nuk është shumë tekanjoz në këtë pikë. Uji i shiut është opsioni më i mirë pasi nuk përmban klorin që mund të gjendet në ujësjellës. Nëse përdorni ujë nga rrjeti, lëreni atë të qëndrojë në një enë të hapur për disa orë. Kjo lejon që disa substanca të avullojnë dhe temperatura e ujit të ambientohet me ajrin.
Mënyra se si ujitni është po aq e rëndësishme sa sasia e ujit që hidhni në tokë. Eshtë më mirë të ujitni rrallë dhe thellë se sa shpesh dhe me sasi të vogla sipërfaqësore. Kjo metodë inkurajon rrënjët të rriten në thellësi në kërkim të lagështisë së depozituar atje. Ujitja e thellë krijon një pemë më rezistente ndaj periudhave të mundshme të thatësirës verore.
Strategjitë e ujitjes sipas stinëve
Në pranverë, sapo sythet fillojnë të fryhen, pema fillon të thithë sasi të mëdha lagështie nga toka. Kjo është koha kur duhet të kontrolloni nëse shirat janë të mjaftueshëm për nevojat e saj. Nëse pranvera është e thatë, filloni ujitjen artificiale pa pritur që toka të thahet plotësisht. Lagështia e hershme siguron një shpërthim të fuqishëm të gjetheve të reja dhe të shëndetshme.
Më shumë artikuj mbi këtë temë
Gjatë verës, kërkesa për ujë arrin kulmin për shkak të temperaturave të larta dhe avullimit të shpejtë. Ujitja duhet të bëhet herët në mëngjes ose vonë në mbrëmje për të shmangur avullimin. Mos hidhni ujë mbi gjethet kur dielli është i fortë sepse mund të shkaktoni djegie të tyre. Përqëndrohuni në zonën rreth trungut dhe shtrijeni ujitjen deri në fund të kurorës së pemës.
Vjeshta sjell një ulje të temperaturave dhe pema fillon të përgatitet për fazën e qetësisë dimërore. Megjithatë, mos e ndërpritni ujitjen menjëherë, sidomos nëse vjeshta është e ngrohtë dhe pa reshje. Toka duhet të ketë lagështi të mjaftueshme përpara se të ngrijë për herë të parë gjatë dimrit. Një sistem rrënjor i hidratuar mirë e përballon më lehtë të ftohtin e madh të stinës.
Gjatë dimrit, ujitja zakonisht nuk është e nevojshme përveç rasteve të veçanta të thatësirës ekstreme. Nëse jetoni në një zonë ku dimri është shumë i thatë dhe pa dëborë, kontrolloni tokën. Një ujitje e lehtë në ditët kur temperatura është mbi zero mund të jetë e dobishme. Kjo parandalon tharjen e plotë të rrënjëve gjatë muajve më të ftohtë të vitit.
Bazat e plehërimit profesional
Plehërimi duhet të bëhet me kujdes dhe duke u bazuar në nevojat reale të pemës suaj. Shelgu i Babilonisë përgjigjet shumë mirë ndaj plehrave që kanë një përmbajtje të lartë të azotit. Azoti stimulon rritjen e degëve dhe gjetheve, që është pikërisht ajo që kërkojmë nga kjo pemë. Megjithatë, një tepricë e azotit mund ta bëjë drurin shumë të butë dhe të dobët.
Më shumë artikuj mbi këtë temë
Koha më e mirë për të aplikuar plehrat është fillimi i pranverës, para se të nisë rritja e re. Një aplikim i dytë mund të bëhet në fillim të verës nëse pema duket se ka nevojë. Shmangni plehërimin në fund të verës ose në vjeshtë sepse nxit rritjen e re të brishtë. Kjo rritje e re nuk do të ketë kohë të piqet përpara se të vijë dimri.
Plehërimi organik me kompost ose pleh kafshësh të dekompozuar mirë është gjithmonë i rekomandueshëm. Këto plehra çlirojnë lëndët ushqyese gradualisht dhe përmirësojnë strukturën e tokës në afat të gjatë. Shpërndajeni plehun organik në një rreth rreth pemës, duke shmangur kontaktin direkt me trungun. Ky veprim ushqen jo vetëm pemën, por edhe mikroorganizmat e dobishëm të tokës.
Nëse përdorni plehra kimikë kokrrizorë, sigurohuni t’i shpërndani në mënyrë të njëtrajtshme në zonën e rrënjëve. Pas aplikimit, ujitja e bollshme është e nevojshme për të tretur plehun dhe për ta çuar te rrënjët. Ndiqni gjithmonë udhëzimet në paketim për të shmangur dozimin e tepërt që mund të jetë i dëmshëm. Një plehërim i balancuar është çelësi për një rritje të qëndrueshme dhe të fortë.
Shenjat e mungesës së lëndëve ushqyese
Eshtë e rëndësishme të mësosh të lexosh gjuhën e gjetheve për të kuptuar nevojat e pemës. Nëse gjethet e reja janë të verdha me damarë të gjelbër, kjo tregon një mungesë hekuri. Kjo gjendje, e quajtur klorozë, shpesh ndodh në toka me pH shumë të lartë ose alkaline. Mund ta korrigjoni këtë duke përdorur kelat hekuri ose duke ulur pH-in e tokës suaj.
Gjethet e vogla dhe rritja e ngadaltë mund të jenë shenjë e mungesës së përgjithshme të azotit. Ngjyra e gjetheve në këtë rast është zakonisht një e gjelbër e zbehtë ose e verdhë. Nëse vëreni këto shenja, rritni paksa dozën e plehut në aplikimin e radhës që do bëni. Një pemë e ushqyer mirë ka gjethe me ngjyrë të errët dhe shkëlqim natyral.
Mungesa e kaliumit mund të shkaktojë tharjen e skajeve të gjetheve dhe dobësimin e degëve të pemës. Kaliumi është i rëndësishëm për rezistencën ndaj sëmundjeve dhe për forcimin e mureve qelizore të drurit. Nëse degët thyhen shumë lehtë nga era, kontrolloni nivelet e këtij elementi në tokën tuaj. Një analizë e tokës mund të japë përgjigje të sakta për këto shqetësime tuaja.
Fosfori është i nevojshëm kryesisht për zhvillimin e rrënjëve dhe për lulëzimin e parë të vitit. Megjithëse shelgu ka një sistem rrënjor të fortë, në toka të varfra mund të ketë nevojë për ndihmë. Një pleh i balancuar zakonisht përmban të gjitha këto elemente në proporcionet e duhura për pemën. Monitorimi i vazhdueshëm parandalon problemet kronike të ushqyerjes që dëmtojnë bukurinë e pemës.
Teknikat e avancuara të plehërimit
Kopshtarët profesionistë ndonjëherë përdorin plehërimin foliar, që do të thotë spërkatjen e gjetheve me lëndë ushqyese. Kjo metodë jep rezultate shumë të shpejta pasi bima i thith ushqimet direkt përmes poreve të gjetheve. Eshtë veçanërisht e dobishme për të korrigjuar shpejt mungesat e mikroelementeve si magnezi ose zinku. Megjithatë, kjo nuk duhet të zëvendësojë kurrë plehërimin tradicional përmes sistemit të rrënjëve.
Një teknikë tjetër është plehërimi me injektim në tokë, që dërgon ushqimin direkt në zonën e rrënjëve. Kjo bëhet duke krijuar vrima të vogla rreth pemës dhe duke i mbushur ato me pleh. Kjo metodë parandalon që plehu të merret nga bari ose bimët e tjera sipërfaqësore të kopshtit. Eshtë një mënyrë shumë efikase për të ushqyer pemë të vjetra dhe të mëdha.
Përdorimi i plehrave me çlirim të ngadaltë po bëhet gjithmonë e më popullor në hortikulturën moderne. Këto plehra lëshojnë sasi të vogla ushqimi gjatë disa muajve, duke siguruar një furnizim konstant. Kjo redukton rrezikun e djegies së rrënjëve dhe kursen kohë për kopshtarin e zënë me punë. Eshtë një investim i mençur që garanton stabilitet në rritjen e shelgut të Babilonisë.
Gjithmonë mbani një ditar të plehërimit për të ndjekur se çfarë keni përdorur dhe kur e keni bërë. Kjo ju ndihmon të shihni lidhjen midis ushqimit të dhënë dhe reagimit të pemës suaj. Me kalimin e kohës, do të krijoni një recetë unike që i përshtatet mrekullisht kopshtit tuaj. Ujitja dhe plehërimi i saktë e bëjnë këtë pemë krenarinë e çdo peizazhi.