Përgatitja për sezonin e ftohtë është një fazë kritike për këtë bimë që e ka origjinën nga zonat me klimë më të ngrohtë. Edhe pse në shumë vende ajo trajtohet si një bimë njëvjeçare, me teknikat e duhura profesionale mund të ruani gjenetikën e saj. Kuptimi i nevojave termike gjatë muajve të dimrit do t’ju lejojë të keni një avantazh të madh në fillim të pranverës së ardhshme. Ky proces kërkon vëmendje ndaj lagështisë, temperaturës dhe gjendjes së përgjithshme të qetësisë biologjike të bimës.

Kur temperaturat fillojnë të zbresin nën dhjetë gradë Celsius gjatë natës, është koha për të vepruar. Nëse bima juaj është e mbjellë në vazo, zhvendosja e saj në një vend më të mbrojtur është hapi i parë dhe më i thjeshtë. Një ballkon i mbyllur ose një dhomë e freskët me dritë mund të shërbejnë si një strehë e mirë gjatë netëve të para të ftohta. Qëllimi është të evitoni goditjen e parë të ngricës që mund të shkatërrojë indet e buta të gjetheve.

Për bimët që ndodhen në tokë të hapur, mundësitë për mbrojtje janë pak më të kufizuara por jo të pamundura. Mund të përdorni pëlhura mbrojtëse termike që lejojnë kalimin e ajrit por mbajnë nxehtësinë e tokës rreth kërcellit. Kjo metodë funksionon mirë në zonat ku dimri nuk është ekstremisht i ashpër dhe netët e ftohta janë të shkurtra. Megjithatë, duhet të hiqni mbulimin gjatë ditës nëse temperaturat rriten për të parandaluar krijimin e lagështisë së tepërt.

Reduktimi i ujitjes është thelbësor gjatë përgatitjes për dimrim pasi proceset metabolike të bimës ngadalësohen ndjeshëm. Toka duhet të mbahet pothuajse e thatë, duke u ujitur vetëm aq sa për të parandaluar tharjen e plotë të rrënjëve. Një bimë e mbingopur me ujë gjatë dimrit është shumë më e ndjeshme ndaj të ftohtit dhe kalbjes së brendshme. Ky ndryshim në regjimin e ujitjes i jep sinjalin bimës se është koha për të hyrë në fazën e saj të pushimit.

Ruajtja e bimëve brenda mjediseve të shtëpisë

Nëse vendosni ta mbani bimën brenda shtëpisë, duhet të zgjidhni vendin me më shumë dritë të mundshme natyrore. Një dritare e drejtuar nga jugut është zakonisht opsioni më i mirë për të simuluar kushtet e rritjes verore. Kini kujdes që bima të mos jetë shumë afër radiatorëve ose burimeve të tjera të nxehtësisë artificiale që thajnë ajrin. Ajri shumë i thatë brenda shtëpive mund të nxisë shfaqjen e parakohshme të dëmtuesve si merimangat e kuqe.

Krasitja e lehtë përpara futjes brenda ndihmon në menaxhimin e hapësirës dhe reduktimin e nevojës për energji të bimës. Hiqni të gjitha lulet e mbetura dhe shkurtoni kërcejtë më të gjatë për të krijuar një formë më kompakte dhe të rregullt. Kjo gjithashtu lejon një qarkullim më të mirë të ajrit rreth degëve në mjedisin e mbyllur ku ajri tenton të jetë më i palëvizshëm. Sigurohuni që mjetet tuaja të prerjes të jenë të dizinfektuara mirë për të mos futur sëmundje në shtëpi.

Monitorimi i insekteve bëhet edhe më i rëndësishëm kur bimët ndodhen në një hapësirë të kufizuar me bimë të tjera shtëpiake. Kontrolloni rregullisht nën gjethe për të parë nëse ka ndonjë lëvizje të dyshimtë ose shenja të pranisë së dëmtuesve. Nëse vëreni diçka, izoloni bimën menjëherë për të parandaluar përhapjen e tyre te koleksioni juaj i gjelbërimit të brendshëm. Një vëmendje e tillë profesionale mbron të gjithë mjedisin tuaj të jetesës nga problemet bimore.

Gjatë muajve të dimrit, plehërimi duhet të ndërpritet plotësisht pasi bima nuk po prodhon rritje të re që kërkon ushqim. Shtimi i lëndëve ushqyese në këtë kohë mund të nxisë një rritje të dobët dhe të zbehtë që do të ishte e ndjeshme ndaj sëmundjeve. Lejoni bimën të përdorë rezervat e saj natyrore dhe të pushojë ashtu siç e kërkon cikli i saj biologjik. Rikthimi i ushqimit do të bëhet vetëm kur ditët të fillojnë të zgjaten dhe temperaturat të rriten në pranverë.

Mbledhja dhe ruajtja e farave për vitin e ardhshëm

Për shumë kopshtarë, mënyra më e sigurt e “dimërimit” është mbledhja e farave nga bimët më të bukura të sezonit. Ky proces fillon duke lënë disa lule të vyshken plotësisht dhe të thahen mbi kërcell derisa të bëhen ngjyrë kafe. Farat janë gati kur ato shkëputen lehtësisht nga qendra e lules dhe ndjehen të forta në prekje. Ruajtja e farave ju garanton që do të keni të njëjtat varietete të mrekullueshme edhe në sezonin e ardhshëm.

Pasi t’i keni mbledhur, farat duhet të thahen edhe më tej në një vend të ajrosur mirë për disa ditë rresht. Mos i mbyllni ato menjëherë në qese plastike, pasi çdo lagështi e mbetur mund të shkaktojë mykjen dhe prishjen e tyre. Përdorimi i zarfeve prej letre është zgjedhja më profesionale, pasi letra lejon farat të “marrin frymë” gjatë kohës së ruajtjes. Shënimi i emrit të varietetit dhe datës së mbledhjes mbi zarf është një zakon i mirë i çdo kopshtari të organizuar.

Vendi ku do t’i ruani zarfet duhet të jetë i freskët, i errët dhe mbi të gjitha plotësisht i thatë gjatë gjithë dimrit. Një sirtar në një pjesë të freskët të shtëpisë ose një kuti metalike në bodrum mund të jenë vende ideale për këtë qëllim. Temperaturat e larta ose luhatjet e shpeshta të lagështisë mund të reduktojnë ndjeshëm fuqinë mbirëse të farave tuaja. Një ruajtje e mirë siguron që në pranverë do të keni një normë mbirjeje prej gati njëqind për qind.

Mund të bëni edhe një test të thjeshtë mbirjeje në fund të dimrit për të parë nëse farat janë ende të gjalla. Vendosni dhjetë fara midis dy letrave të lagura kuzhine dhe mbajini në një vend të ngrohtë për disa ditë. Nëse shumica e tyre lëshojnë filiza, atëherë materiali juaj mbjellës është në gjendje të shkëlqyer për t’u përdorur në kopsht. Kjo procedurë ju kursen kohë dhe zhgënjim kur të fillojë sezoni i vërtetë i mbjelljeve në pranverë.

Zgjimi i bimëve në fillim të pranverës

Sapo ditët të fillojnë të ngrohen dhe rreziku i ngricave të forta të kalojë, bima do të fillojë të tregojë shenjat e para të zgjimit. Do të shihni pumpa të vogla të gjelbra që shfaqen përgjatë kërcejve të vjetër që keni ruajtur brenda shtëpisë. Ky është momenti për të filluar rritjen graduale të ujitjes dhe për të bërë një krasitje korigjuese të pjesëve që mund të jenë tharë. Një kujdes i tillë i hershëm e ndihmon bimën të rifitojë energjinë e humbur gjatë muajve të gjatë të dimrit.

Rifillimi i plehërimit duhet të bëhet me kujdes, duke përdorur fillimisht doza të përgjysmuara për të mos djegur rrënjët e reja. Bima ka nevojë për kohë që sistemi i saj vaskular të riaktivizohet plotësisht dhe të mund të transportojë lëndët ushqyese. Zgjidhni një pleh me pak më shumë azot në këtë fazë për të nxitur zhvillimin e shpejtë të gjetheve të reja. Ky stimulim fillestar do të krijojë bazën për një lulëzim të bollshëm që do të vijë pak më vonë.

Nxjerrja e bimëve jashtë duhet të bëhet me të njëjtin proces kalitjeje që përdoret për filizat e rinj të rritur nga fara. Mos i lini ato direkt në diell të fortë ose në erë menjëherë pas disa muajsh qëndrimi në ambient të mbyllur. Filloni me disa orë në hije çdo ditë dhe rriteni ekspozimin gradualisht gjatë një periudhe prej dhjetë ditësh. Ky tranzicion i kujdesshëm parandalon djegien e gjetheve dhe stresin e panevojshëm termik të bimës suaj.

Nëse vëreni se bima është rritur shumë dhe vazoja është bërë e vogël, pranvera është koha ideale për një ndërrim vazoje. Përdorni dhe të freskët dhe cilësor për t’i dhënë rrënjëve hapësirë të re dhe ushqim të bollshëm për sezonin e ri. Një fillim i tillë i fuqishëm do të rezultojë në një bimë më të madhe dhe me më shumë lule sesa vitin e kaluar. Suksesi i dimërimit tuaj do të jetë i dukshëm në çdo lule të re që do të hapet në kopsht.