Mjellja dhe shumëzimi i fotinisë së kopshtit përfaqësojnë hapat e parë dhe më kritikë për krijimin e një hapësire të gjelbër të suksesshme. Ky proces kërkon një përgatitje të plotë të terrenit dhe zgjedhjen e materialit bimor me cilësi të lartë për të garantuar zënien e rrënjëve. Një fillim i mbarë siguron që bima të zhvillohet shpejt dhe të përballojë sfidat e para të mjedisit të ri. Në këtë artikull, do të shqyrtojmë teknikat profesionale që duhen aplikuar për të pasur një kopsht me fotinia të shëndetshme dhe jetëgjata.
Zgjedhja e vendit dhe përgatitja e tokës
Vendi ku do të mbillni fotininë duhet të zgjidhet me kujdes duke marrë parasysh rrezatimin diellor. Kjo bimë preferon pozicionet me diell të plotë për të prodhuar ngjyrën e kuqe më intensive në gjethet e saj. Edhe gjysmëhija është e pranueshme, por rritja mund të jetë pak më e ngadaltë dhe ngjyrat më pak të ndezura. Sigurohuni që vendi të ketë një qarkullim të mirë të ajrit për të shmangur lagështinë e tepërt.
Përgatitja e tokës duhet të fillojë disa javë përpara mbjelljes aktuale të fidanëve të rinj. Duhet të hapni gropa që janë të paktën dy herë më të gjera se masa e rrënjëve të bimës. Thyerja e tokës në fund të gropës ndihmon rrënjët e reja të depërtojnë më lehtë në thellësi. Shtimi i një përzierjeje me pleh organik dhe dhe kopshti do të pasurojë mjedisin fillestar të rritjes.
Kullimi i ujit është një faktor tjetër që nuk duhet neglizhuar asnjëherë gjatë përgatitjes së vendit. Nëse toka juaj është shumë e ngjeshur, mund të shtoni pak rërë lumi ose zhavorr të imët në fund të gropës. Kjo parandalon kalbjen e rrënjëve gjatë dimrave me shumë reshje apo ujitjes së tepërt. Një sistem rrënjor i shëndetshëm fillon me një ambient që merr frymë dhe nuk mbytet nga uji.
Para se të vendosni bimën në gropë, rekomandohet që rrënjët të lihen në ujë për disa orë. Kjo siguron që indet e bimës të jenë plotësisht të hidratuara përpara se të hyjnë në kontakt me dheun e ri. Kontrolloni gjithashtu që rrënjët të mos jenë të rrotulluara rreth vetes në vazon origjinale. Nëse janë të tilla, hapini ato me kujdes me dorë për të nxitur rritjen e tyre jashtë qendrës.
Më shumë artikuj mbi këtë temë
Procesi i mbjelljes hap pas hapi
Vendosja e bimës në gropë duhet të bëhet në lartësinë e saktë ku ka qenë në vazo. Mjellja shumë e thellë mund të shkaktojë kalbjen e trungut, ndërsa mbjellja shumë sipërfaqësore than rrënjët. Pasi ta poziciononi, filloni të mbushni hapësirën anësore me dheun e përgatitur paraprakisht. Shtypeni dheun lehtë me duar për të eliminuar xhepat e ajrit që mund të thajnë rrënjët e holla.
Pas mbushjes së gropës, krijoni një lloj unaze me dhe rreth bazës së bimës për të mbajtur ujin. Kjo ndihmon që uji i ujitjes të shkojë drejtpërdrejt te rrënjët dhe të mos shpërndahet në anët. Ujitja e parë duhet të jetë e bollshme dhe e ngadaltë për të stabilizuar të gjithë strukturën e re. Kjo është koha kur bima vendos kontaktin e parë me habitatin e saj të ri e të përhershëm.
Nëse jeni duke mbjellë një gardh, përdorimi i një litari të tendosur do t’ju ndihmojë të mbani linjën drejt. Ruajtja e një distance uniforme midis bimëve është thelbësore për një pamje estetike profesionale. Kontrolloni vazhdimisht vertikalitetin e secilit fidan përpara se të përfundoni mbushjen e gropës me dhe. Një gardh i mbjellë me saktësi do të kërkojë më pak punë korrigjuese në të ardhmen e afërt.
Mbrojtja e menjëhershme e sipërfaqes me një shtresë mulch redukton humbjen e ujit përmes avullimit. Mulch-i gjithashtu pengon rritjen e barërave të këqija që mund të mbysin fidanët e vegjël. Përdorni lëvore pishash ose mbetje bimore të pastra për të krijuar këtë shtresë mbrojtëse natyrale. Kjo teknikë rrit ndjeshëm shanset e suksesit të mbjelljes suaj në çdo stinë të vitit.
Më shumë artikuj mbi këtë temë
Teknikat e shumëzimit me ashkla
Shumëzimi i fotinisë me ashkla (shufra) është metoda më efikase për të prodhuar bimë të reja identike. Koha më e mirë për këtë proces është fundi i verës, kur degët janë gjysmë-drunjëzuara. Zgjidhni degë të shëndetshme që nuk kanë lule dhe që kanë një rritje të fuqishme gjatë sezonit. Ashklat duhet të jenë rreth 10 deri në 15 centimetra të gjata për rezultate më të mira.
Prerja e ashkles duhet të bëhet menjëherë poshtë një nyjeje gjetheje, ku përqendrimi i hormoneve është më i lartë. Hiqni gjethet nga pjesa e poshtme, duke lënë vetëm dy ose tre gjethe në majë për fotosintezë. Nëse gjethet e mbetura janë shumë të mëdha, mund t’i prisni ato përgjysmë për të reduktuar humbjen e ujit. Përdorimi i një hormoni rrënjëzimi rrit shanset për një formim të shpejtë të rrënjëve të reja.
Vendosini ashklat në një përzierje të lehtë me torfë dhe rërë që mban lagështinë pa qenë shumë e rëndë. Mbajini vazot në një vend të ngrohtë dhe me dritë indirekte, larg rrezeve të forta të diellit. Lagështia e ajrit rreth ashklave mund të mbahet lart duke i mbuluar ato me një qese plastike transparente. Ajrosini ato çdo ditë për të parandaluar krijimin e mykut apo kalbjes së mundshme.
Rrënjëzimi zakonisht zgjat nga katër deri në tetë javë, varësisht nga kushtet e temperaturës dhe lagështisë. Mund të kontrolloni nëse kanë zënë rrënjë duke i tërhequr ato shumë lehtë me gishtat tuaj. Sapo të ndjeni rezistencë, do të thotë se sistemi rrënjor ka filluar të formohet dhe po forcohet. Pas kësaj faze, bimët e reja mund të fillojnë të ekspozohen gradualisht në kushte më të hapura.
Kujdesi për fidanët e rinj pas shumëzimit
Fidanët e rinj që kanë zënë rrënjë kanë nevojë për një periudhë forcimi përpara se të mbillen jashtë. Ky proces quhet “kalitje” dhe konsiston në nxjerrjen e tyre jashtë për disa orë çdo ditë. Filloni me vende të mbrojtura nga era dhe dielli i fortë, duke rritur kohën e qëndrimit çdo ditë. Kjo u lejon atyre të përshtatin strukturën e tyre me luhatjet reale të temperaturës dhe dritës.
Ujitja e këtyre bimëve të reja duhet të bëhet me kujdes, duke mbajtur dheun vazhdimisht pak të lagur. Rrënjët e tyre janë ende të holla dhe mund të thishen shpejt nëse dheu mbetet i thatë për shumë kohë. Plehërimi duhet të jetë shumë i lehtë dhe me doza të reduktuara për të mos djegur rrënjët delikate. Përdorni plehra të lëngshme të holluara mirë që absorbohen lehtësisht nga sistemi i tyre i ri.
Kur fidanët të kenë arritur një madhësi të konsiderueshme, ata janë gati për t’u zhvendosur në vendin e tyre të përhershëm. Zgjidhni një ditë të freskët ose me vranësira për të kryer këtë lëvizje finale në kopshtin tuaj. Trajtojini ato me po aq kujdes sa edhe bimët e blera në fidanishte për të siguruar rritjen. Një fidan i rritur nga vetë ju ka një vlerë të veçantë sentimentale për çdo kopshtar.
Monitorimi i vazhdueshëm gjatë vitit të parë është çelësi për të pasur një gardh të shëndetshëm në të ardhmen. Kontrolloni për dëmtues që pëlqejnë veçanërisht indet e buta të bimëve të reja që sapo kanë filluar rritjen. Mbajeni zonën përreth tyre të pastër nga barërat që mund t’u marrin dritën dhe ushqimin e nevojshëm. Me kalimin e kohës, këto bimë të vogla do të kthehen në elementin kryesor dekorativ të pronës suaj.